Sekiz yaşındaki bir çocuğun Allah bizi neden yarattı hocam sorusunun en anlaşılır net cevabı iyilik yapmamız için olur herhalde. Bakışların en safı, en masumu, hakikâte en yakını olan çocuk bakışına göre ayarlanırsa durumlar, dünyayı iyilik kurtaracak şüphesiz.
İyilik yapmanın sayısız fırsatı var. Dünyadaki insan sayısı kadar hem de. Bu fırsatları fark edip değerlendirebilmek maharet.
İyilik için yolda olup öncülerden olanlar var bir de. Dünyadaki insan sayısının büyük bir kısmına ilham olanlar. Türkiye’de ve tüm Dünyada yürütülen iyilik çalışmalarının hayat bulmasında temel motivasyon ise gönüllülük. İşte bu gönüllülük düsturuyla yola çıkan ve yolda olan iyilik hareketlerinin bir örneği Vassalam Zanbizar.
Duyanların malumu olsa da duymayanları bilgilendirmek kapsamında haber değeri yüksek anlamlı bir büyük başlık. İçi boş olan başlıklardan değil üstelik.
‘Her güzellik bir selâmla başlar’ mottosu ile çalışmalarına bismillah diyen, merkezi Zanzibar’da bulunan bir vakıf Vassalam. Arap, Hint ve Fars kültürlerinin mündemiç olduğu bir ada olan Zanbizar’da Türkiyeli girişimci kadınlar tarafından hayata geçirilen bir umut örneği.
Assalam Vakfı, emek piyasasına dahil olmadan hayata geçirdiği çeşitli projelerle yeni nesil sosyal girişimcilik modeli sunuyor. Çalışmalarının odağında yetim çocuklar ve kadınlar yer alıyor. Eğer kadın ve çocuk değişirse dünyanın da değişeceği inancına sahipler. Bu bağlamda gönüllülük temeline dayalı projeleri kadın ve çocuk özelinde geliştirilmiş.
Mesafe olarak epey uzaklarda görünen Doğu Afrika kıyısında bir Tanzanya takımadası olan Zanbizar mevzubahis edilen iyilik hareketinin konumu.
Aslı Farsça olan “zenciler sahili” manasındaki Zengibâr'a Arapça'da Zencibâr (Berrü'z-Zenc) Avrupa dillerinde ise Zanzibar deniliyor.
Dünyanın farklı bölgelerinde Afrika için düzenlenen yardım faaliyetlerinin sadece geçici çözüm ürettiğini düşünen Assalam ekibi oradaki insanları bu yardımlara alıştırmanın sağlıklı olmadığı kanaatinde. Önerileri hayatın içine gül gibi bırakılan mahiyette:
“Biz oradaki insanlara ne balık veriyoruz ne de balık tutmayı öğretiyoruz, biz onlarla birlikte balığa çıkıyoruz ve bunu sürdürmek istiyoruz.”
Assalam Türkiye'deki insanların kafasındaki yanlış Afrika algısını düzeltmek gibi bir sorumluluk da üstlenmiş. Medyanın tüm dünyaya servis ettiği görüntülerden hareketle Afrika açlıktan ölen çocuklar ve kilometrelerce yol yürüyerek su taşımaya çalışan annelerden ibaret değil. Zanbizar ölçeğinde Afrika gerçeğinin bu fotoğraftan daha fazlası olduğu aşikâr. İşte yürütülen çalışmalar da bu kapsama hizmet ediyor.
Afrika’nın sadece madenleriyle değil hem kültürü ve hem de insanıyla da zengin olduğu şahitlikler arasında. Huzurlu bir hayat felsefesine sahipler ve modern dayatmanın gerekli gördüğü birçok detaydan yoksun olmalarına rağmen oldukça mutlular. Bu hikmetli duruş örneği dünyaya ilham olsa keşke.
Gönüllü olarak Afrika’ya gitmek isteyenlere bir manifesto iletiliyor ki öncelikle sağlıklı bir içsel yolculuk hasıl olabilsin:
“Böcekten, sinekten, şundan bundan korkacaksan, hijyen alışkanlıklarından, konforundan vaz geçemeyeceksen biraz bekle, kendini hazır hissedene kadar bekle, bu hepimiz için daha iyi. Ama eğer gerçekten Afrika'da kendine bir çekidüzen vermek niyetindeysen, o zaman sana hayatının en verimli günlerini geçirme garantisi veriyoruz, gel ve kendini bul!”
“Dünyaya bir iz bırakmanız mümkün ve biz size bunun yollarını göstermek istiyoruz.
Para kazanmak mesele değil. Her türlü para kazanabilirsiniz. Ama sevdiğiniz işi yapıp sosyal fayda üretin” çağrısında bulunan Assalam’ın İstanbul buluşma noktası ise Afrika lezzetleri ve esintilerinin hissedildiği Çengelköy’deki Afrika Kafe.
Sekiz yıl önce Zanzibar’da bir grup gönüllünün hayalleriyle filizlenen Assalam’ın iyilik yolculuğu yüzlerce kadın girişimci, binlerce gönüllü, on binlerce çocuğun yaşamına dokunan sürdürülebilir sosyal ekonomi modeli olarak devam etmekte.
15 Kasım 2025 tarihinde merkezi Zanzibar’da bulunan Assalam vakfının sekizinci yılına özel gönüllüler, akademisyenler ve sivil toplum temsilcilerinin katılımıyla bir etkinlik gerçekleştirildi.
İstanbul Beykoz'daki Ahmet Mithat Efendi Kültür Merkezi'nde düzenlenen etkinlikte iyilik fikrinin toplumsal dönüşümdeki gücüne vurgu yapıldı.
Assalam’ın iyilik felsefesinin merkezini oluşturan P.E.A.C.E. modeli (Permakültür, Eğitim, Sanat, Topluluk, Sosyal Girişimcilik) kamuoyuna tanıtıldı.
Bu ya da benzeri anlamlı hikâyenin bir parçası olmak değilse nedir ki insanın var oluşunu hakikâte yakın kılacak amel? Hem zaten dünyayı iyilik kurtaracak.