Türkiye’nin felsefe dünyasının önemli isimlerinden Prof. Dr. İoanna Kuçuradi, 2 Ekim 2026 Cuma akşamı yaşamını yitirdi. Türkiye Felsefe Kurumu Başkanı ve Dünya Felsefe Kuruluşları Federasyonu Onursal Başkanı olan Kuçuradi’nin bir süredir Maltepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde tedavi gördüğü bildirildi. Hastanedeki tedavisi devam ederken hayatını kaybeden Kuçuradi, 4 Ekim 1936’da İstanbul’da doğmuştu. Kuçuradi, 90’ıncı yaş gününden iki gün önce, 89 yaşında hayata veda etti.
İSTANBUL’DA BAŞLAYAN FELSEFE YOLCULUĞU
İoanna Kuçuradi’nin yaklaşık 70 yıla yayılan akademik yaşamının temelleri İstanbul’da atıldı. 4 Ekim 1936’da dünyaya gelen Kuçuradi, yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü’nde tamamlayarak 1959 yılında mezun oldu. Akademik hayatının ilk döneminde Türk felsefesinin önemli isimlerinden Prof. Dr. Takiyettin Mengüşoğlu’nun asistanlığını yaptı.
Kuçuradi’nin doktora çalışması, sonraki yıllarda insan ve değer sorunları çevresinde yoğunlaşacak düşünsel çalışmalarının ilk önemli aşamalarından biri oldu. “Schopenhauer ve Nietzsche’de İnsan Problemi” başlıklı teziyle 1965 yılında doktor unvanını alan Kuçuradi, Nietzsche ve Schopenhauer üzerine çalışmalarını daha sonraki yıllarda kitaplarıyla da sürdürdü.
ERZURUM’DAN HACETTEPE’YE UZANAN AKADEMİK YAŞAM
Doktorasının ardından Kuçuradi, 1965-1968 yılları arasında Atatürk Üniversitesi’nde görev yaptı. Akademik yaşamındaki önemli dönüm noktalarından biri ise 1969 yılında Hacettepe Üniversitesi’ne geçmesiyle yaşandı. Kuçuradi aynı yıl Hacettepe Üniversitesi Felsefe Bölümü’nün kuruluşunda görev aldı.
1970 yılında doçent, 1978 yılında profesör olan Kuçuradi, Hacettepe Üniversitesi Felsefe Bölümü Başkanlığı görevini uzun yıllar yürüttü. Üniversitedeki çalışmalarını 2003 yılına kadar sürdüren Kuçuradi, emekli olduktan sonra da akademiden kopmadı. Maltepe Üniversitesi bünyesinde felsefe ve insan hakları alanındaki çalışmalarını sürdüren Kuçuradi, burada dersler verdi ve akademik faaliyetlerine devam etti.
İNSAN, DEĞER VE ETİK ÇALIŞMALARININ MERKEZİNDEYDİ
İoanna Kuçuradi’nin felsefi çalışmalarında insan, değer, etik, özgürlük ve insan hakları temel başlıklar arasında yer aldı. İnsan haklarını yalnızca hukuk ve siyaset alanları içerisinde ele almayan Kuçuradi, konuyu felsefi ve etik temelleri üzerinden inceleyen çok sayıda çalışma gerçekleştirdi. İnsan değerinin korunması, etik değerler, özgürlük ve insan haklarının kavramsal temelleri akademik çalışmalarında geniş yer tuttu.
Kuçuradi’nin felsefe çalışmaları insan haklarının yanı sıra kültür ve sanat alanlarına da uzandı. Farklı kitaplarında insanın değer sorununu, etik kavramını, özgürlüğü, kültürü ve sanat eserleriyle felsefe arasındaki ilişkiyi ele aldı. Yıllara yayılan çalışmaları, üniversitelerde verdiği dersler ve yetiştirdiği öğrenciler akademik yaşamının önemli bölümlerini oluşturdu.
NİETZSCHE’DEN SCHOPENHAUER’A UZANAN ESERLER
Kuçuradi, felsefe literatürüne insan ve değer problemleri başta olmak üzere farklı konuları ele alan çok sayıda eser bıraktı. “Nietzsche ve İnsan” ile “Schopenhauer ve İnsan”, filozofun düşünce tarihinde yoğunlaştığı isimlere ilişkin çalışmalarının kitaplaşmış örnekleri arasında yer aldı.
Kuçuradi’nin eserleri arasında “Perdenin Arkası”, “Max Scheler ve Nietzsche’de Trajik”, “Nietzsche ve İnsan”, “Schopenhauer ve İnsan”, “Liselerimizde Felsefe Öğretimi”, “İnsan ve Değerleri: Değer Problemi”, “Etik”, “Sanata Felsefeyle Bakmak”, “Çağın Olayları Arasında”, “Uludağ Konuşmaları: Özgürlük, Ahlâk, Kültür Kavramları”, “Yüzyılımızda İnsan Felsefesi ve Ahlak” ile “Etik ve Etikler” bulunuyor. “İnsan ve Değerleri” ve “Etik” ise Kuçuradi’nin değer felsefesi ve etik alanındaki yaklaşımını ortaya koyduğu çalışmalar arasında öne çıktı.
FELSEFE EĞİTİMİNDEN SANATA UZANAN ÇALIŞMALAR
Kuçuradi’nin kitapları yalnızca akademik felsefenin belirli sorunlarıyla sınırlı kalmadı. “Liselerimizde Felsefe Öğretimi” ile felsefe eğitimini ele alırken “Sanata Felsefeyle Bakmak”ta sanat ile felsefe arasındaki ilişkiye yöneldi. “Uludağ Konuşmaları”nda ise özgürlük, ahlâk ve kültür kavramları çalışmalarının odağında yer aldı.
Felsefenin insanla ilişkisi Kuçuradi’nin farklı dönemlerde kaleme aldığı çalışmalarında süreklilik gösteren başlıklardan biri oldu. Doktora tezindeki “insan problemi”nden etik ve değer çalışmalarına kadar uzanan akademik üretimi, yaklaşık 70 yıllık kariyerinin ana düşünsel hatlarından birini oluşturdu.
ULUSLARARASI FELSEFE KURULUŞLARINDA GÖREV YAPTI
Kuçuradi’nin akademik çalışmaları uluslararası felsefe kuruluşlarındaki görevleriyle birlikte devam etti. 1983 yılında Dünya Felsefe Kuruluşları Federasyonu’nun yönetim kuruluna seçilen Kuçuradi, 1988-1998 yılları arasında federasyonun genel sekreterliğini yürüttü.
1998 yılında Dünya Felsefe Kuruluşları Federasyonu Başkanlığına seçilen Kuçuradi, görevini 2003 yılına kadar sürdürdü ve daha sonra federasyonun Onursal Başkanı oldu. Türkiye Felsefe Kurumu Başkanlığını da uzun yıllar yürüten Kuçuradi, akademik çalışmalarının yanı sıra felsefe kurumlarındaki görevlerini sürdürdü.
ÖMER ÇELİK’TEN KUÇURADİ İÇİN TAZİYE MESAJI
AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, Kuçuradi’nin ölümünün ardından yayımladığı mesajda, “Hocaların hocası Prof. Dr. İoanna Kuçuradi hocamızı kaybettik” ifadelerini kullandı. Kuçuradi’nin felsefeyi “insan olma sanatı” olarak anlattığını belirten Çelik, filozofun insan onuru üzerine çalışmalarına değindi ve başsağlığı dileklerini iletti.
BURHANETTİN DURAN: KALICI BİR MİRAS BIRAKTI
Cumhurbaşkanı İletişim Başkanı Burhanettin Duran da Kuçuradi’nin hayatını kaybetmesinin ardından bir taziye mesajı yayımladı. Duran, Kuçuradi’nin felsefe ve insan hakları alanındaki çalışmalarına değinerek eserleri ve yetiştirdiği öğrencilerle kalıcı bir miras bıraktığını ifade etti. Duran, Kuçuradi’nin ailesine, yakınlarına, öğrencilerine, sevenlerine ve felsefe camiasına başsağlığı diledi.
YAKLAŞIK 70 YILLIK FELSEFE VE AKADEMİ YAŞAMI
İstanbul Üniversitesi’nde başlayan İoanna Kuçuradi’nin akademik yolculuğu, Atatürk Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitesi’ndeki görevlerinin ardından Maltepe Üniversitesi’ndeki çalışmalarıyla devam etti. Türkiye Felsefe Kurumu ve Dünya Felsefe Kuruluşları Federasyonu’nda üstlendiği görevler, kitapları, insan hakları alanındaki akademik faaliyetleri ve felsefe eğitimi çalışmaları yaklaşık 70 yıllık kariyerinin temel başlıklarını oluşturdu.
Kuçuradi, 89 yıllık yaşamı boyunca Nietzsche ve Schopenhauer’dan etik ve değer felsefesine, insan haklarından özgürlük, kültür ve sanata kadar farklı alanlarda eserler verdi. 2 Ekim 2026’da yaşamını yitiren Kuçuradi’nin ardında kitapları, akademik çalışmaları ve yetiştirdiği öğrenciler kaldı.
