13. yüzyılda Selçuklu Sultanı II. Kılıçarslan tarafından inşa ettirilen eser, Selçuklular tarafından Anadolu’da yaptırılan ilk kervansaray olarak bilinir. 2000 metrekarelik bir alanı kaplamakta ve Aksaray’ya 34 kilometre uzaklıkta bulunmaktadır.
Renkleri göz kamaştıran bir yapı: Sarı Han
Nevşehir’in Avanos ilçesinde yer alan Sarı Han, Selçuklu Sultanı II. İzzettin Keykavus zamanında 1249 yılında yaptırmış. 2000 metrekarelik bir alanı kaplayan eserin yapımında sarı, kırmızı, pembe ve açık kahverengi taşlar kullanılmış.
Kale heybetinde bir konaklama mekânı: Karatay Hanı
Kayseri-Malatya karayolu üzerinde yer alan Karatay Hanı, klasik Selçuklu kervansaraylarının özelliklerini taşımakta. Gösterişli takviye külleriyle bir kaleyi andıran yapı, taç kapısı ve köşelerindeki taş işçilikleriyle görsel bir ziyafet sunuyor.
Saadeddin Köpek’in vakfiyesi Zazadin Han
Konya şehir merkezinin 22 kilometre dışında yer alan Zazadin Han, bugün Tömek köyü sınırları içinde bulunuyor. Han, Selçuklu döneminde Konya-Aksaray arasındaki ticaret yolunun duraklarından biri olarak hizmet vermiş. Ünlü Selçuklu veziri Saadeddin Köpek tarafından yaptırıldı.
Ashab-ı Kehf’in yoldaşı Eshab-ı Kehf Hanı
Kahramanmaraş’ın Afşin ilçesine 6 kilometre mesafede bulunan Eshabı-ı Kehf Hanı’nı 1204-1234 yılları arasında Maraş emiri olan Nusreteddin Hasan bin Abdullah yaptırmış. Eserin kitabesi bugüne ulaşmadığından yapılış tarihi tespit etmek mümkün değil.
Kervansarayların en gösterişlisi Sultan Han
Aksaray'ın Sultanhanı kasabasında bulunan han, adını da buradan almış. Köşk mescidi, müstahkem mimarisi ve Zengi sanatı üslubuyla renklendirilmiş süslemeleriyle eser, Anadolu Selçuklu kervansaraylarının en gösterişlisi ve en büyüğüdür. Üzerindeki kitabeye göre 1229 yılında Anadolu Selçuklu Sultanı I. Alaeddin Keykubat tarafından yaptırılmış.
Eczanesi ve baytarı bulunan bir konaklama yeri Obruk Hanı
Konya'nın Karatay ilçesinde bulunan Obruk Hanı adını hemen yanındaki Kızılören Obruğu’ndan almış. 180 metre genişliğinde ve 145 metre derinliğindeki bu obruğun içi su dolu. Obruk Hanı bugün Konya-Aksaray karayolunun 4 kilometre kuzeyinde yer alıyor.
