Erzurumlu Hâce Muhammed Lutfî’nin en önemli eseri: “Hulâsatü’l Hakâyık”
“Hulâsatü’l Hakâyık” Erzurumlu Hâce Muhammed Lutfî (Alvarlı Efe Hazretleri)’nin en önemli eseridir. Bu kitapta Efe Hazretlerinin birbirinden derin mânâlı âşıkâne, ârifâne, âlimâne, mürşidâne şiirleri bir araya getirilmiştir. Bu şiirlere baktığımızda çoğunun Divan edebiyatı tarzında yazıldıklarını görürüz. Fakat onun halk şiiri tarzında şiirleri de mevcuttur. Ölçü olarak hem arûzu, hem de heceyi kullanmıştır. Her ikisinde de başarılı eserler vermiştir.
Efe Hazretleri Vakfı, Hâce Muhammed Lutfî'nin 50. Vuslat Yılı vesilesiyle önceki yıllarda da üç kez basılan “Hulâsatü’l Hakâyık ve Mektûbât-ı Hâce Muhammed Lutfî” isimli bu eseri yeniden gözden geçirerek ve bir kısım ilavelerde bulunarak dördüncü kez basmıştır.
“Hulâsatü’l Hakâyık ve Mektûbât-ı Hâce Muhammed Lutfî” isimli kitap 848 sayfadan meydana geliyor. Kitap önsözle başlıyor; El-Hâc Seyfeddin Mazlumoğlu’nun kaleme aldığı mukaddimeyle devam ediyor. Bunu takip eden “Bir Hâtıra” başlığı altındaki uzun şiir, Efe Hazretlerinin oğlu olan Hâce Seyfeddin Efendi Hazretlerinin kalemiyle vücut bulmuş. Bunu Arabî Gazeller, Kasîde-i Celâliyye, Fârisî Gazeller, Silsile-i Şerif, İlticâ-nâme, Mi’râcu’n-Nebî, Mevlidü’n-Nebî, Merhabâlar, Divançe, Mesnevîler(İlâhînâme, Na’t-ı Resulullah, Muhabbetnâme, Sabâ Nâme, Hidâyet-Nâme, Gülün Bülbül ile Şîvesi, Bitlis Ziyareti, Firkat-nâme, Efrâd-ı Ümmed-i Muhammed’e Destanlar(Tevhid Destanı, Kıyamet Destanı, Dâsitân-ı Zeman, Erzurum Destanı), Mersiyeler(Der-Vefât-ı Şeyh Abdülbâkî Efendi Hazretleri, Der-Vefât-ı Maksûd Efendi), Na’t-ı Habîb-i Rahmân, Duâ-i Huccâc, Mâniler, Kıt’alar, Ferdler, Hidayet Bahçeleri(Hâce Seyfeddin Efendi yazmış), Lügatçe(148 sayfa), İndeks takip ediyor.