Türk dünyasının farklı coğrafyalarında yetişen düşünür, edebiyatçı ve şairlerin bıraktığı kültürel mirası çağdaş müzik yorumlarıyla yeniden ele almayı amaçlayan Nevai Projesi hayata geçiriliyor. Ali Şir Nevai’nin eserleri ve düşünce dünyasının merkeze alındığı projeyle ortak kültürel hafızanın müzik aracılığıyla yeni kuşaklara aktarılması ve Türk dünyasının farklı şehirleri arasındaki kültürel bağların güçlendirilmesi hedefleniyor.
Nevai Projesi, 15 Eylül’de İstanbul’daki Ayasofya Medresesi’nde gerçekleştirilen tanıtım toplantısıyla kamuoyuna duyuruldu. Toplantıya İstanbul Milletvekili ve Nevai Projesi Sanat Yönetmeni Yücel Arzen Hacıoğulları, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Turan Gökçe ve Nevai Projesi Direktörü Burak Saygılı katıldı.
NEVAİ PROJESİ AYASOFYA MEDRESESİ'NDE TANITILDI
Ayasofya Medresesi’nde gerçekleştirilen toplantıda Nevai Projesi’nin ortaya çıkış süreci, hedefleri ve gelecek dönem programı hakkında bilgi verildi. Ali Şir Nevai’nin Türk dünyasının ortak kültürel hafızasındaki yerine değinilirken projenin ilk etkinliğinin 12 Ekim’de Özbekistan’ın başkenti Taşkent’te gerçekleştirileceği açıklandı.
Projenin yalnızca Ali Şir Nevai’nin eserlerini yeniden gündeme taşımakla sınırlı kalmayacağı, Türk dünyasının farklı coğrafyalarında yetişmiş düşünür, şair ve edebiyatçıların bıraktığı kültürel mirasın da müzik aracılığıyla ele alınacağı belirtildi. Farklı ülkelerden sanatçıların aynı sahnede buluşturulması da projenin temel unsurları arasında yer alıyor.
PROJEYE ÇOK SAYIDA KURUM DESTEK VERİYOR
Nevai Projesi, Türkiye ve Özbekistan’dan çeşitli kurum ve kuruluşların desteğiyle gerçekleştirilecek. Projeye Özbekistan Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Taşkent Büyükelçiliği, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) ile Yunus Emre Enstitüsü destek verecek.
Konya Büyükşehir Belediyesi, Türk Hava Yolları ve Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi de projeyi destekleyen kurumlar arasında bulunuyor. Kurumların katkısıyla Nevai Projesi’nin Taşkent’te başlayarak Türk dünyasının farklı şehirlerine taşınması planlanıyor.
"BU PROJE SIRADAN BİR KONSER DEĞİL"
Projenin sanat yönetmenliğini üstlenen İstanbul Milletvekili ve sanatçı Yücel Arzen Hacıoğulları, Nevai Projesi’nin yalnızca bir konser organizasyonu olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Projenin insanların birleşme arzusuna ve ortak kültürel hafızaya hitap ettiğini belirten Hacıoğulları, Ali Şir Nevai’nin de söz konusu birlik düşüncesinin sembol isimlerinden biri olduğunu ifade etti.
Müziğin insanların kendi kültürel hafızalarıyla doğrudan ilişki kurmasını sağlayan araçlardan biri olduğunu söyleyen Hacıoğulları, “Müzik bizi eve döndüren araçlardan biri” ifadesini kullandı. Nevai’nin müzik aracılığıyla yeniden ele alınmasının yalnızca geçmişi hatırlamaktan ibaret olmadığını belirten Hacıoğulları, ortak kültürel hafızanın bugünün diliyle yeniden üretilmesinin amaçlandığını kaydetti.
ALİ ŞİR NEVAİ'NİN MİRASI PROJENİN MERKEZİNDE
Nevai Projesi’nin merkezinde, 15. yüzyıl Türk edebiyatı ve düşünce dünyasının önemli isimlerinden Ali Şir Nevai bulunuyor. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Turan Gökçe, tanıtım toplantısında Nevai’nin yaşadığı dönem ve Türk dünyasının kültürel hafızasındaki yerine ilişkin bilgi verdi.
Nevai’nin 15. yüzyılda Türkistan coğrafyasının önemli kültür merkezlerinde yetiştiğini belirten Gökçe, şairin Herat, Horasan ve Semerkant gibi merkezlerle bağlantılı hayatı boyunca çok sayıda manzum ve mensur eser ortaya koyduğunu söyledi. Nevai’nin bıraktığı eserlerin farklı dönemlerde Türk dünyasının kültürel ve edebî birikiminin önemli parçalarından biri haline geldiğini ifade etti.
AYASOFYA MEDRESESİ'NDE İSTANBUL-TÜRKİSTAN VURGUSU
Prof. Dr. Turan Gökçe, projenin tanıtım toplantısı için Ayasofya Medresesi’nin seçilmesinin de tarihsel bir anlam taşıdığını belirtti. Gökçe, mekânın İstanbul ile Türkistan arasında tarih boyunca kurulan ilmî ve kültürel ilişkileri hatırlatan noktalardan biri olduğunu söyledi.
İstanbul ile Türkistan arasındaki ilişkiye Ali Kuşçu üzerinden örnek veren Gökçe, Türkistan’dan İstanbul’a gelen Ali Kuşçu’nun Fatih Sultan Mehmet’in himayesinde çalışmalarını sürdürdüğünü hatırlattı. Gökçe, Ali Kuşçu’nun Ayasofya Medresesi’nde müderrislik yaptığını belirterek toplantının gerçekleştirildiği mekânın tarihsel bağlantısına dikkat çekti.
"MÜZİĞİN DÖNÜŞTÜRÜCÜ GÜCÜYLE ORTAK BİR HAFIZA"
Nevai Projesi Direktörü Burak Saygılı da kültür ve sanatın toplumlar arasında siyasi ve diplomatik ilişkilerin ötesine geçen bağlar kurabildiğini söyledi. Saygılı, projenin şekillenme sürecinde İstanbul’un tarihî ve kültürel hafızasının önemli bir referans noktası olduğunu ifade etti.
Projenin fikrinin oluşmasında İstanbul’un tarihî hafızasında yer alan “burası mazlumların sığınağıdır” ifadesinin de etkili olduğunu belirten Saygılı, kentin Türk dünyası açısından taşıdığı tarihsel ve kültürel anlamın projeye ilham verdiğini kaydetti. Ali Şir Nevai’yi ortak kültürel hafızanın merkezindeki isimlerden biri olarak ele aldıklarını aktaran Saygılı, müziğin dönüştürücü gücünden yararlanarak Türk dünyasındaki kültürel bağları güçlendirmeyi amaçladıklarını söyledi.
İLK BULUŞMA 12 EKİM'DE TAŞKENT'TE
Nevai Projesi’nin ilk etkinliği 12 Ekim’de Özbekistan’ın başkenti Taşkent’te gerçekleştirilecek. Proje Direktörü Burak Saygılı, Taşkent’in Türkistan coğrafyasının önemli kültür merkezlerinden biri olması ve Özbekistan’ın Türk dünyasındaki konumu nedeniyle başlangıç noktası olarak seçildiğini belirtti.
Taşkent’te gerçekleştirilecek etkinlik için özel bir repertuvar hazırlanıyor. Programda Ali Şir Nevai’nin kültürel mirasının müzik aracılığıyla ele alınmasının yanı sıra Türkiye ve Özbekistan’dan sanatçıların aynı sahnede buluşması planlanıyor.
ÖZBEK MÜZİSYENLER DE ORKESTRADA YER ALACAK
Yücel Arzen Hacıoğulları, Taşkent’te sahneye çıkacak orkestranın önemli bir bölümünün Özbekistanlı müzisyenlerden oluşacağını açıkladı. Farklı coğrafyalardan sanatçıların ortak bir müzikal zeminde buluşması, Nevai Projesi’nin kültürel etkileşim hedefinin bir parçası olarak programda yer alacak.
Özbekistanlı müzisyenlerin katılımıyla hazırlanacak repertuvarın 12 Ekim’de Taşkent’te dinleyicilerle buluşması planlanıyor. Projenin ilerleyen etkinliklerinde de gerçekleştirileceği ülke ve şehirlerden sanatçıların programa dahil edilmesi hedefleniyor.
TAŞKENT'TEN TÜRK DÜNYASININ FARKLI ŞEHİRLERİNE TAŞINACAK
Nevai Projesi’nin 12 Ekim’deki Taşkent etkinliğiyle sınırlı kalmaması planlanıyor. Projenin ilerleyen aşamalarında Türk dünyasının farklı ülkelerinde ve kültür merkezlerinde yeni etkinlikler gerçekleştirilmesi hedefleniyor.
Taşkent’te başlayacak programın Kazakistan, Kırgızistan ve Azerbaycan başta olmak üzere farklı Türk coğrafyalarına taşınması planlanırken Balkan coğrafyasında da etkinlikler düzenlenmesi hedefler arasında bulunuyor. Böylece Türk dünyasının farklı şehirlerinde yaşayan sanatçıların, müzisyenlerin ve dinleyicilerin ortak kültürel miras etrafında buluşturulması amaçlanıyor.
ALİ ŞİR NEVAİ KİMDİR?
Ali Şir Nevai, 15. yüzyılda Timur dönemi Türkistan coğrafyasında yetişen şair, edip ve düşünürler arasında yer alıyor. Herat, Horasan ve Semerkant gibi dönemin önemli kültür merkezleriyle bağlantılı bir hayat süren Nevai, yaklaşık 60 yıllık yaşamı boyunca çok sayıda manzum ve mensur eser kaleme aldı.
Birden fazla divan hazırlayan Ali Şir Nevai, özellikle Çağatay Türkçesiyle ortaya koyduğu eserlerle Türk dili ve edebiyatının gelişiminde önemli bir yere sahip oldu. Nevai’nin edebî ve kültürel mirası yüzyıllar boyunca farklı Türk coğrafyalarında etkisini sürdürürken, Nevai Projesi ile söz konusu mirasın çağdaş müzik yorumları aracılığıyla yeniden ele alınması amaçlanıyor.
NEVAİ PROJESİ ORTAK KÜLTÜREL MİRASI MÜZİKLE BULUŞTURACAK
İstanbul’daki Ayasofya Medresesi’nde tanıtılan Nevai Projesi, Ali Şir Nevai’den hareketle Türk dünyasının ortak kültürel mirasını müzik aracılığıyla yeniden gündeme taşımayı hedefliyor. Projenin farklı ülkelerden sanatçıları aynı sahnede bir araya getirerek ortak kültürel birikimin günümüz müzik diliyle aktarılmasını sağlaması planlanıyor.
İlk etkinliğini 12 Ekim’de Taşkent’te gerçekleştirecek projenin daha sonra Kazakistan, Kırgızistan, Azerbaycan ve Balkanlar başta olmak üzere farklı coğrafyalara taşınması hedefleniyor. Nevai’nin eserleri ve düşünce dünyasıyla başlayan programın ilerleyen dönemlerde Türk dünyasının farklı düşünür, edebiyatçı ve şairlerinin kültürel mirasını da kapsaması amaçlanıyor.