banner17

Yeni misafirleri için mütevazı bir Maraş rehberi

Dünya Bizim yazarlarıyla, bulundukları şehirlere dönük küçük çaplı, 'rehber' niteliğinde bir dizi söyleşi yapalım dedik. Maraş'a dair sorularımızı Hatice Ebrar Akbulut yanıtladı.

Yeni misafirleri için mütevazı bir Maraş rehberi

Yeni bir eğitim öğretim sezonu daha açıldı Eylül ayı ile birlikte. Çiçeği burnunda üniversiteliler, kazandıkları üniversilerin bulundukları şehrin sokaklarını aşındırmaya başladı.

Dünya Bizim Ansiklopedisi'nde yer alan şehir maddeleri ve “Üniversite Rehberi” başlığı altında, özellikle genç arkadaşlarımıza yönelik rehber niteliğinde yazılar çıktı/ çıkıyor, söyleşiler yapıldı/ yapılıyor. Bu kez Dünya Bizim yazarlarıyla, bulundukları şehirlere dönük küçük çaplı, “rehber” niteliğinde bir dizi söyleşi yapalım dedik.

Maraş'a dair sorularımızı Hatice Ebrar Akbulut yanıtladı.

Özellikle üniversiteye yeni başlayan kardeşlerimize şehrinizi birkaç cümleyle anlatın desek, neler dersiniz?

Kahramanmaraş, şehrin en güzel yerlerinde mantar gibi türeyen apartmanlara rağmen engebeli yapısından dolayı tepeden bakıldığında hâlâ bir kasaba görünümünü andırır. Rasim Özdenören‘in öykülerinde de Maraş, bir kasaba olarak resmedilir. İnsanın içinde yaşadığı şehri anlatması bir bakıma zor. Çünkü insan, göre göre alışmış hâle geliyor. Şehrin içerisinde mütemadiyen varlığını sürdüren bir güzellik, artık o şehirde yaşayan insana çekici ve farklı görünmüyor. Ali Ural, yıllar öncesinde, Kahramanmaraş’ta verdiği bir söyleşide şu cümleyi kullanmıştı: “Bir insanın Maraş’ı yeniden keşfedebilmesi için Maraş’a dışardan bir gözle bakması lâzım.” İşte o zaman insan, içerden göremediğini görür, duyamadığını duyar.

Kahramanmaraş, temiz havası, doğal güzellikleriyle yaşanılası bir şehir. Birçok büyükşehire göre Maraş, ulaşım, gıda, yerleşim yönünden ucuzdur. Maddî açıdan bir öğrencinin rahat edebileceği bir şehirdir. Manevî açıdan huzur bulacak, nefes alacak mekânları vardır. Fakat bir öğrencinin kendini aşması, farklı ilgilere yönelmesi açısından Kahramanmaraş’ta teşvik edici çalışmalar oldukça yavaş, hatta yok denilecek seviyededir. Bu tamamen benim bakış açım. Kimine göre durum bunun tam aksi de olabilir.

İnsan şehriyle övünür, orayı bambaşka bir diyar olarak görür. Sevdiğinden usanmak gibi bir duygu gelir yerleşiverir bazen insanın içine. İşte öyle anlarda Maraş size çok sıkıcı ve kasvetli gelebilir. Başınızı alıp gitme hissini yoğun olarak yaşayabilirsiniz. Üniversite yıllarında İstanbul’dan memleketi Kahramanmaraş’a tatil maksadıyla gelen Nuri Pakdil, arkadaşına yazdığı bir mektupta, bu duyguyu, Kahramanmaraş’ı bir dipsiz bir kuyuya benzeterek anlatır. Bunu bir gençlik heyecanı olarak söylediğini ifade eder daha sonra bir sohbetinde. Aslında Kahramanmaraş bir cennettir, biz Maraşlı olmakla övünürüz. Her üniversite öğrencisi de okumak için gittiği şehri ilk olarak gurbet diye nitelese de bir süre sonra o şehir onun ikinci memleketi olur. Yedi Güzel Adam’ın biraz daha duyulmasıyla Kahramanmaraş’ın çehresi değişmiş oldu. Birçok öğrenci de sırf bu merakla Kahramanmaraş’a yatay geçişle ya da YÖK'ün Farabi değişim programı yoluyla geldi. Umduklarını buldular mı bilinmez. Yeni kazananlar içinde de bu merakla gelenler eminim vardır. Umarım bu merak öğrenci kardeşlerimizi, güzel adamların eserlerini okumaya, onları anlamaya sevk eder. Böylece bir şehrin güzelliği yaşanılarak hissedilmiş olur.

Gençler şehrinizde ilk olarak "olmazsa olmaz" dediğiniz neler yapmalı? Nereleri ziyaret etmeli? Özellikle şehrinizin bir anlamda koruyucusu manevi büyükleri kimlerdir, kabirleri hangi semttedir?

Olmazsa olmaz, şunu muhakkak yapmalılar diye bir tavsiyede bulunamıyorum enikonu düşününce. Benim en keyif aldığım Kıraathane'de oturup kitap okumak ve orada bir bardak çay içmek… Söz konusu gençler olunca gidilecek olan yerlerin de albenili olması gerekiyor. Ne yazık ki hem albenili hem de gençleri iyi manada etkileyici mekânlar oldukça az. Geçtiğimiz günlerde Rasim Özdenören ve Nuri Pakdil’in yanı sıra Dulkadiroğlu Belediye Bşk. Necati Okay, Mahir Ünal ve Sevde Bayazıt’ın katılımlarıyla Şeyh Adil Devletlu Parkı’na bir kitap kafe açıldı. Yazar ve şairleriyle övünen şehrimizin küçücük bir mekân olarak kitap kafe açması ve bunu da bir başarı olarak addetmesi üzücü. Çünkü söz konusu kafe oldukça küçük ve basık. Silindir şeklinde olan bu kafe, iki katlı olmasına rağmen havadar ve ferah değil. Oldukça boğucu. Haberi aldığımda bir heyecana kapılmıştım; ama mekânı gördüğümde inanılmaz hayal kırıklığı yaşamıştım. Bu kafe Maraş’ın ilk kitap kafesi unvanına sahip; ama Maraş’a lâyık bir çalışma olmadığının altını çizmek istiyorum. Bu mekân göz doldurucu ve daha ferah yapılsaydı burayı tavsiye etmek isterdim. Bunun dışında gençlerin, Kayabaşı’nda bulunan Çocuk Bahçesi Parkı’na gitmelerini ve Mercimek Tepesi’nde bulunan Abdülhamit Han Camii’ni görmelerini tavsiye ederim. Bu bahçe birçok yazarın, şairin, hatta siyaset adamlarının uğrak mekânı olmuştur bir dönem.

Şehrimizin manevî büyükleri deyince akla ilk gelen Sütçü İmam oluyor. Sütçü İmam Uzunoluk Camii’nin imamlığını yapmış ve bu caminin altında bulunan dükkânında da süt sattığı için Sütçü İmam olarak bilinmiş. Düşmana ilk kurşunu atması onun ne denli mücadeleci olduğunu gösterir. Sütçü İmam’ın kabri, sükun bulmak için ziyaret edilesi bir mekândır. Kabri Çınarlı Camii’ndedir. Kahramanmaraş’ın en büyük mezarlığı olan Şeyh Adil Mezarlığı’nda da nice manevî büyüklerimizin kabri vardır: Şeyh Âdil, Aslan Bey, Rıdvan Hoca, Mıllış Nuri, Şehit Yusuf Çavuş, Çakmakçı Sait… Hepsinin mekânı cennet olsun.

Kahramanmaraş’ın Osmaniye yolu girişinde, Aksu Köprüsü yakınındaki Kumaşır Gölü’ne bakan tepenin üzerinde bulunan Malik Ejder Türbesi de ziyaret edilesi mekânlardandır. Bu tepeden Maraş’ı gözler, korur gibidir Malik Ejder Hazretlerinin türbesi.

Şehrinizde gezilmesi görülmesi gereken tarihi ve/veya doğal güzellikleriyle ünlü yerler nereler?

Kahramanmaraş’ta son zamanlarda tarihî konakların restore edildiğini görüyoruz. Bu konaklar, restoran tarzına dönüştürülerek insanların hizmetine açıldı. Ulu Cami yanında bulunan Kâtip Han Konağı, Kocabaş Konağı bunlardan birkaçı. Tarihî mekânlardan Kapalı Çarşı, Taş medrese, Maraş Kalesi, Hurman Kalesi, Ceyhan Köprüsü, Hâtûniye Medresesi gidip görülesi yerlerdendir. Doğal güzellikleri ise görülmeye değerdir: Çokran Şelâlesi, Bulut Deliği Mağarası, Direkli Mağara, Kapıçam Tabiat Parkı, Döngel Mağarası, Gümüşkaya Mağarası, Başkonuş Yaylası, Ashab-ı Kehf, Kumaşır Gölü, Yeşil Göz, Yavşan Yaylası Tabiat Parkı, Kazma Bağları… Bu doğal güzelliklerin birçoğuna ulaşım kolaydır.

Gençler için şehrinizde ne tür kültürel aktiviteleri tavsiye edersiniz? Özellikle kamu kurumlarının süreklilik arz eden hangi kültürel aktiviteleri takibe değer?

Güzel faaliyetler yaptığını düşündüğüm Gençlik Merkezi’nin programları takip edilebilir. Spordan sanata her türlü faaliyet yapılmakta. Ayrıca Halk Eğitim Merkezi’nde oldukça faydalı kurslar verilmekte, insanlar kültür ve sanat bakımından bilinçlendirilmeye çalışılmakta. Ne ki şehirde ne tür bir etkinlik olursa olsun, bunlardan istifade etmek, insanın kendi gayretindedir. Öğretmenevi bitişiğinde bulunan Kıraathane'de de haftalık söyleşiler yapılmakta, bu söyleşilere şairler, yazarlar, akademisyenler iştirak etmektedir. Biraz daha ilgi ve çabayla bu tarz faaliyetlerin artacağını düşünüyorum.

Şehrinizde "gençler mutlaka takip etmeli" diyebileceğiniz, ilim, kültür ve sanat alanında düzenledikleri faaliyetlerle göz dolduran hangi dernek, vakıf ve merkezler var? Mevki olarak neredeler?

Şehrimizde birçok vakıf ve dernek var. Kahramanmaraş’ta yaşayan biri olarak ben de çok takip edemiyorum onların faaliyetlerini. Ancak Saçaklızade Vakfı, Rıdvan Hoca Vakfı gibi vakıfların hem gençlere yönelik hem de yetişkinlere yönelik güzel faaliyetleri ve çalışmaları var. En dikkate değer olansa okuma grupları oluşturularak gençlerle bir araya gelinmesi ve okunan kitap etrafında fikir alışverişinde bulunulması… Bu vakıflar, bir anlamda şehrin gözleri gibi. Gelen hemen her üniversite öğrencisi, bu vakıfların evlerinde kalıyor ya da ortamlarında bulunuyor, bir şekilde faaliyetlerine katılabiliyor.

Şehrinizde gençlerin kültür sanat edebiyat dergilerinin yeni sayılarını edinebileceği, yeni çıkan kitapları bulabileceği kitapçılar hangileri? Keza sahaflar... Mevki olarak neredeler?

Üzülerek söylemeliyim ki, Kahramanmaraş’ta dört başı mamur bir kitapçı bulunmamakta… Çoğunluk kırtasiye malzemeleri odaklı çalışıyor. Vitrinleri süsleyen kitaplar ise genelde piyasa kitapları, yani magazinel yönü ağır basan kitaplar. Bununla birlikte Müftülük meydanında tüm gayretiyle okurlara hizmet veren Diyanet Vakfı Yayınevi istenilen kitaplara biraz olsun kavuşturmakta okuru. Kahramanmaraş’ta, okur, kitaba ve dergiye geç ulaşıyor. Hatta kimi dergilere neredeyse hiç ulaşamıyor. Örnek verecek olursam, Post Öykü dergisi ilk çıktığında, birkaç sayı daha çıkarmış olmasına rağmen, bir türlü Kahramanmaraş’ta bulamıyordum. İnternetten sipariş vermek zorunda kalıyordum. Takdir edersiniz ki, internet üzerinden bir parça bir şey alınca aldığınız şey kadar kargo ücreti vermek zorunda kalıyorsunuz. Bunu da yaşamamak için internetten alınacak kitap ve dergi sayısının belli bir kotaya ulaşmasını bekliyordum. Dolayısıyla Post Öykü taze bir dergi olarak değil, yeni sayısını çıkarmak üzereyken benim elime ulaşıyordu. Ben o sayıyı okuyana değin, yeni sayısı çoktan çıkmış oluyordu.

Kahramanmaraş’ta nitelikli kitapların okunmasını sağlamak için elinden gelen çabayı esirgemeyen Duran Boz, takip edilmesi gereken dergiler için de Diyanet Vakfı Yayınevi ile sıkı irtibatlar kurarak, birçok derginin Kahramanmaraş’a gelmesine vesile oldu. Biz okurlar da kitapçıdan sürekli kitaplar getirterek ve yeni kitapların çıktığını haber vererek birçok kitabın Kahramanmaraş’a gelmesini sağladık. Bir şehrin imkânları kısıtlı olabilir, o şehirdeki kitapçılar kitap yayınlarından bîhaber olabilir. Ama okur, bu yapıyı yıkıp yepyeni bir yapı oluşturabilir. Az da olsa, Kahramanmaraş’ta bunu yapabildiğimizi düşünüyorum.

Sahaf olarak tek bildiğim Yeryüzü Sahaf ‘tır. Burada birtakım eski kitaplara ulaşılabilir. Yeryüzü Sahaf Fevzi Paşa Mahallesi’nde mütevazı bir mekândır.

Şehrinizde "gençler mutlaka bir fırsatını bulup tanışmalı, sohbetinde bulunmalı" dediğiniz ilim, kültür, edebiyat adamlarından kimleri sayarsınız? Nerede bulabilir gençler onları?

Kahramanmaraşlı olmak yetmiyor bu soruya cevap verebilmek için. Şehrin ilim ve kültür adamlarını tanımak ve bilmekle beraber onların ikamet ettiği yerler konusunda ve nerelerde oldukları konusunda ben de çok zayıfım. Bu biraz da söz konusu insanların kendilerini içeriye çekmeleri, dışarda fazla görünmemelerinden kaynaklı diye düşünüyorum. Bununla beraber bu insanların yanına bir vesile ile gitsek, onların gelenlere kapılarının her zaman açık olduğunu da biliyorum. Yazar-şair Ömer Erinç, Kahramanmaraş’ta yaşayan ve gençlere kılavuzluk edecek engin bilgilere sahip olan değerli bir insandır. Ben de edebiyat çevresinden birçok arkadaşla onun vesilesiyle tanıştım. Konya’dan, İstanbul’dan, Ankara’dan Kahramanmaraş’a okumaya gelen birçok öğrenciyle belki hiç yolum kesişmezdi. Erinç, o öğrencilerle irtibat kurmamızı sağlayarak gönül dünyamızın büyümesine vesile oldu. Kendisi görev yaptığı imam hatip lisesinde ziyaret edilebilir ve muhakkak bu ziyaretinden de eli boş dönmez kimse.

 

Mehmet Emre Ayhan sordu

Güncelleme Tarihi: 10 Ağustos 2016, 15:02
banner12
YORUM EKLE
YORUMLAR
sütliman
sütliman - 1 yıl Önce

arkadaşlar sütçü imam, imam değil... süt satan imam isminde bir şahıs...

banner19

banner13

banner20