Ülkemde kadınlar sigara içmez, içerse kınanır

'Somali'de gençlerin çoğu Mohamed Ibrahim Warsame Hadrawi’yi takip eder, popüler bir yazardır.' Deniz Baran Somali'den Abdinasir Ahmed Jimale ile Somali'yi ve Türkiye'de karşılaştığı manzarayı konuştu.

Ülkemde kadınlar sigara içmez, içerse kınanır

Türkiye’ye son yıllarda -geçmişe nazaran- daha fazla gelmeye başlayan ve genelde de eğitim için gelen yakın coğrafyadaki genç ziyaretçilerimizin hislerine tercüman olmak, onların yaşantılarına bir parça girebilmek adına bir röportaj dizisi başlatmıştık. Mısır ve Fas’tan ses duyduktan sonra biraz daha aşağılara, Somali’ye iniyoruz. Şehir Üniversitesi’nde uluslararası ticaret ve uluslararası ilişkiler bölümlerinde eğitimini sürdüren ve aynı zamanda üniversitede asistan olarak görev alan Abdinasir Ahmed Jimale bugünkü konuğumuz.

Merhaba Abdinasır. Bize ülkenden kısaca bahsedebilir misin? Nüfus kimlerden oluşuyor?

Somali, Afrika’nın doğu ucundaki çıkıntıda yer alıyor. Somali’de etnik bir farklılık olduğunu söyleyemem. Homojen bir toplum yapısı var. Genel olarak tek dil konuşuluyor, tek din mevcut (%99 Müslüman). Sadece farklı kabileler ve topluluklar var diyebilirim ki bu zaten Afrika’da yaygın bir durum.

Kültürünü anlatan üç şeyi söyler misin?

Somali, Arap Ligi’nin üyesi olan bir ülke olarak Araplarla aşağı yukarı benzer bir kültüre sahip. Örnek olarak, baba, ailenin baskın figürü. Gerçi günümüzde annelerin aile için daha fazla inisiyatif alması ile işler değişiyor. Çünkü kötü devlet yönetimi sebebiyle annelerin çalışmak durumunda kaldığı ve işgücü içerisinde büyük pay almaya başladığı bir toplum yapısı oluşuyor.

Kültüre dair bir diğer unsura örnek olarak çocukların erken yaşta Kur’an kurslarına gitmesini gösterebilirim. Bu ciddi bir adet hatta şu an norma dönüştü.

Kültüre dair son bir şeyse –komik gelebilir ama- muz! Biz çok muz yeriz. Öğlen yemeğinde, pilav ve spaghetti ile…

Somali gençliği tarafından takip edilen, oldukça popüler olan sanatçı, edebiyatçı vb. Kişiler kimler?

Gençliğin çoğu Mohamed Ibrahim Warsame Hadrawi’yi takip eder, popüler bir yazardır. Ayrıca K’naan da en çok takip edilen şarkıcılardandır. Ayrıca Somali’de meşhur olan Şeyh Umal, Şeyh Shibili ve Şeyh Mohamed Mo’alim gibi hocalar öne çıkmaktadır.

Somali’de yaygın olarak takip edilen herhangi bir İslami kültür yayını var mı?

Somali’de hemen her televizyon kanalı İslami yayın yaptığı için spesifik bir şey belirtmek güç. Birçok kanal, radyo ve derginin ortak meselesi İslami meselelerdir. Ama örnek vermek gerekirse Somali TV’nin yayımladığı “Meeting with Shibili” programı iyi bir İslami program.

Türkiye’ye neden geldin?

Eğitim hedeflerim için Türkiye’ye geldim.

Somali’ye dönmeyi düşünüyor musun?

Tabi ki, eğitimimi bitirince ülkeme dönmeyi planlıyorum. Ama tabi ki iyi kazanabileceğim bir iş bulabilirsem…

Somali’ye dair en çok neyi özlüyorsun?

Ailemi, arkadaşlarımı ve yerel yemeklerimizi. Bilhassa da kahvaltılarımızı.

Buraya adaptasyon probemi yaşadın mı? Yabancı bir öğrenci olarak hangi zorluklarla karşılaştın?

Birçok problemle karşılaştım. Her yabancının karşılaştığı ilk bariyer iletişim problemi. Hâlâ karşılaştığım ve artık katlanmaya alıştığım problemlerden birisi insanların bana çok fazla bakması. Ne kadar alışırsam alışayım insanlar uzun süre bakıyorlar ve bu beni sinirlendirse de karşılık vermemeye çalışıyorum. Son bulduğum çözüm ise -kabalık olacak ama- çok bakanlara aynen bakmak.

Türkiye ile Somali arasındaki en büyük kültürel fark ne?

En büyük fark, benim ülkemde kadınlar sigara içmez, bu toplumsal olarak kınanan bir davranıştır. Ama burada yaşlı hanımlardan kapalı kadınlara kadar herkesi sigara içerken görebiliyorsunuz.

Türkiye’de sana kendini bu ülkeye ve insanına en yakın hissettiren şey nedir?

Bir arkadaşım beni evine davet ettiğinde anladım ki Türk misafirperverliği bize en çok benzeyen nokta. Başkaca, ne zaman ezan okunsa bana evimi hatırlatıyor. Burada yaşamak benim için kolay sayılır, mesela helal yemek konusunda bir çaba göstermem gerekmiyor. Geçen sene Almanya’da değişim öğrencisiyken cidden zorlanmıştım.

Türkiye hakkında beklentilerinin çok uzağında kalan, seni hayal kırıklığına uğratan şeyler oldu mu?

Pek bir beklentim yoktu; bu yüzden bir hayal kırıklığım da yok.

Burada en çok nereyi seviyorsun?

Anadolu yakasını çok seviyorum çünkü burası Avrupa yakasından daha sakin ve huzurlu.

Ülkende İslami politik hareketlerin etkisi nedir?

Bizim “İslami parti” diye etiketlendirdiğimiz siyasi partiler mevcut değil ancak bazı İslami gruplar var ki aşmaya çalıştığımız engeller olarak görüyoruz. Bunlar arasında etkili olanlardan biri El Kaide bağlantılı El Şebab. Ama sorudaki kastın hükümet ise, hayır, orada İslami partiler yok.

Ülkende dini hayatını, kültürünü yaşarken herhangi bir engelle karşılaşıyor musun?

Ülkemde İslam’ı yaşamakla alakalı bir problemle karşılaşılmıyor. Bilakis İslam’dan vazgeçmek büyük bir zorluk. Eğer biri İslam’ı bırakıp dinini değiştirirse bu problem olacaktır.

Somali’de gençler temel dini eğitimi nasıl alıyor? Belli kurumlar var mı?

İlkokuldan liseye kadar müfredatta yer alan İslam dersi var okullarımızda. Bu ders bize İslam hakkında genel bir çerçeveyi iyi veriyor. Ayrıca camiler gibi İslam’ı öğreten müesseseler mevcut.

Türkiye’deki üniversiteler hakkında ne düşünüyorsun?

Türkiye’deki üniversiteler gayet iyi. En güzel yanı da her sene birçok yabancı öğrencinin gelmesi.

Türkiye’de dini yaşantıyı sürdürmek için herhangi bir engel gözlemledin mi?

Bir Müslüman genç olarak en ufak problemle bile karşılaşmadım.

 

Deniz Baran konuştu

Yayın Tarihi: 24 Şubat 2015 Salı 14:05 Güncelleme Tarihi: 24 Şubat 2015, 14:19
banner25
YORUM EKLE

banner26