banner17

Modern çağın Sîbeveyh'i!

Bu haberimizi anlayabilmek için büyük dil âlimi Sîbeveyh'i bilmek gerekiyor elbet. Seste anlam bulamayan, Saussure'den başkaca rehber bilemeyen dilcilere belki bir şey söyler Temmam Hassan.

Modern çağın Sîbeveyh'i!

Temmam Hassan, modern Arap dili çalışmalarında çığır açan önemli dilbilimcilerden biri sayılır. Özelikle el-Luğatu'l-Arabiyye Ma'nâhâ ve Mebnâhâ adlı kitabı bilimsel çevrelerde büyük yankı uyandırmış, hatta bu eseri, sahip olduğu etkiden dolayı Sîbeveyh’in el-Kitâb'ına telmihle el-Kitâbu'l-Cedîd (Yeni Kitâb) diye niteleyenler bile çıkmış.Temmam Hassan

Yapısalcı yaklaşımını tefsir yöntemi olarak da uyguladı

Burada Temmâm Hassan, klasik Arap gramerindeki "âmil teorisi" yerine "dil karîneleri" teorisini önerir. Bunu yaparken, anlamın belirlenmesinin sadece irap işaretlerine bağlanılamayacağını savunur. Ona göre anlamın açığa çıkarılması için dilin diğer boyutları da göz ardı edilmemelidir. Hassân, “karîne” diye adlandırdığı dil düzlemlerini şöyle belirlemiştir: dizim, cümle öğeleri arasındaki bağlantı, edat, zamirler, yapı, vurgu, netlik, doğru-yanlış düzeyi, ses benzerliği. Hassan, anlam çözümlemelerine dayanan bu yapısalcı yaklaşımını daha sonra el-Beyân fi Ravâi'i'l-Kur'ân adlı kitabında bir tefsir yöntemi olarak uygulamış.

Temmam HassanÖzgün çabaların sahibi

Temmam Hassân modern dil bilim teorilerini Arap dünyasındaki dil çalışmalarına taşıma görevini üstlenen bilim adamlarından birisi. Arap gramerini yapısalcı yöntemle inceleyen ilk dilbilimcilerden sayılmakta. Batıda aldığı dilbilim nosyonunu, bazı Arap lehçelerinin ses özellikleri hakkında yaptığı çalışmalarda kullanmıştır. Yüksek lisans tezi kendi memleketi olan Kernek'in lehçesindeki ses özellikleri hakkında. Londra’da tamamladığı doktorasında da Yemen/Aden bölgesi lehçesinin ses özelliklerini çalışmış. Doktora tezini hazırlarken eski dilciler gibi Aden bölgesine gidip malzeme toplamakla 6 ay geçirmiş. Arap dilinin ses ve vurgu düzenine dair çalışmaları pek çok yeni yaklaşımı barındıran özgün çabalar sayılmakta.

Temmam Hassan'ın, alanında çığır açan pek çok eseri bulunmakta. Bunlardan bazıları şunlar:Modern çağın Sivebeyh'i

- Menâhicu'l-bahs fi'l-luğa

- el-Luğa beyne'l-mi'yariyye ve'l-vasfiyye

- el-Luğatu'l-Arabiyye ma'nâhâ ve mebnâhâ

- el-Usûl

- Makâlât fi'l-luğa ve'l-edeb

- el-Beyân fî ravâi'i'l-Kur'ân

Arapça’ya çevirdiği kitaplardan bazıları ise şunlardır

- Mesâliku's-sekâfeti'l-iğrîkiyye ile'l-Arab

- en-Nass ve'l-hitâb ve'l-icrâ

Temmam Hassân, yazdığı bu eserlerin yanı sıra Arap dünyasının pek çok üniversitesinde onlarca yüksek lisans ve doktora tezi de yönetti.

 

Ebû Şâme bildirdi

Güncelleme Tarihi: 28 Ağustos 2010, 16:50
YORUM EKLE
banner8

banner19

banner20