Derviş ruhlu bir ressamdı Erol Akyavaş

Erol Akyavaş, 'kalp gözünü açıp, nakkaşların ardındaki nakkaşı görmeye çalışıyorum' demişti. Muaz Ergü yazdı.

Derviş ruhlu bir ressamdı Erol Akyavaş

Derviş ruhlu bir ressam Erol Akyavaş. Nice zamandır yitirdiğimiz o asude ruhun izinden gidenlerden… Yönünü Batıya döndürmüş kültür/sanat dünyamızın içinden Doğuya doğru yürümesini becerebilmiş önemli sanat insanlarımızdan. Kendi kültürüne yabancı, yoz, taklitçi bir zihin dünyasının şekillendirdiği sanat anlayışının uzağında, ait olduğu dinin, kültürün, tarihin içinde bir kelebek misali usul usul kozasını örmüş. 1932 yılında İstanbul’da doğuyor. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü'nde eğitim görüyor. Aslen mimar… 1950/1952 yılları arasında Bedri Rahmi Eyüboğlu Atölyesinde misafir öğrenci olarak resim çalışıyor. Paris’e gidiyor. Aynı zamanda Amerika’ya da… Milano, Roma, New York, Londra, Berlin gibi şehirlerde sergiler düzenliyor. Dediğimiz gibi Batı’ya yönelip Doğu’ya zihinsel dönüş yapanlardan.

Kâsenin boşluğuna bir imadır yaptıklarım. Kalp gözünü açıp, nakkaşların ardındaki nakkaşı görmeye çalışıyorum. Ümidim değişmeyeni aralayarak değişmeyi anlatmaya çalışmak.” diyerek özetliyor hikâyesini. Evet, her şeyin görünür olduğu, hatta görünenin dışında hiçbir şeyin kabul görmediği zamanlarda görünmeyenin arayışında. Perdeyi aralama gayreti… Kalbin ve kalbe ait bütün değerlerin sustuğu, susturulduğu bir çağda ısrarla kalp gözüyle görmeyi murad ediyor. En büyük muradı kalbiyle görmek… Erol Akyavaş’ı biricik kılan, çıktığı yolda yalnız yürüten iksir işte bu. Uzun ve zor bir yolculuğu yalnız başına göze almak…

Türk resmine yeni yorumlar getirdi

Akyavaş, tipik bir cumhuriyet kuşağına mensup bir babanın oğlu. Babası Emlak Bankası genel müdürlerinden. İyi bir eğitim almış. Ama kendini eğitimin soğuk, yabancı iklimine kaptırmamış. İslami imgeler, sufice bakış, Müslümanca duyuş seksenli yıllarda giriyor sanatına. Amerika’da o yıllarda. Aslında o dönemde İslami hassasiyetleri sanata yansıtmak pek de kolay değil. Müslüman eşittir terörist anlayışı bu dönemlerde yaygın. Erol Akyavaş bu tip kaygı ve korkularla vaktini öldürmüyor. Gerektiği zaman sanatıyla, gerektiği zaman duruşuyla Müslüman bir hassasiyetin ve mazlumların yanında durmanın yüceliğini gösteriyor. Sırpların, Bosna’yı tüm dünyanın gözü önünde cehenneme çevirdiği zaman gidip orada Boşnakların yanında, mazlumların yanında yer alıyor. Dönüşünde ‘İkonoklastlara İkonalar” adıyla bir sergi açıyor. Serginin konusu ise Bosna’da yaşanan insanlık dramı…

Kırk yıldan daha fazla süren sanat yaşamında birçok biçimi deniyor Akyavaş. Bir dönem kendi iç dünyasına yönelen, iç sıkıntılarıyla şekillenen resimler çiziyor. Geleneğimizle ve Doğu hikmet anlayışıyla şekillenen çalışmaları da var. Akyavaş’ın İstanbul Modern’de açılan ‘Erol Akyavaş-Retrospektif’ adlı sergisi dolayısıyla 28 Mayıs 2013 tarihinde NTV’de şunlar söyleniyor: “Türk resmine, İslami hassasiyet merkezli bir bakışla yeni yorumlar getiriyor. 'Kimya-i Saadet', 'Hallac-ı Mansur' ve 'Miraçname' gibi tarihin büyük hikâyelerini konu edindiği çalışmalarında, hat sanatını, özellikle Vav harfini, Kâbe’yi, eski dini kitaplardan alınma ve evrensel anlamlar taşıyan şema ve sembolleri kullanır. Batı ile Doğu’yu kendine ait mimari, resimsel ve imgesel öğelerle birleştirir. Resimlerinde dönemsel olarak ele alınan kavramlar devinim ve dönüşüm içindedir. 1990’larda resimlerinde sembolizm, bireyin uzamsal bağlamda konumunu ve biricikliğini lirik bir anlatımla ortaya koyar, varoluş sorununu, mekânsız ve zamansız, soyut bir tinselliğe dönüşmüş imgelerle anlatır.”

Bu toprakların İslam’la hemhal olmuş, yoğrulmuş birikimini çağdaş resim sanatında başarıyla kullanan Erol Akyavaş, İslam estetiği konusunda yetkinliğini ispatlamış bulunuyor. Aynı zamanda Batı kültürü, edebiyatı ve müziği bağlamında da yetkinliği olan entelektüel bir şahsiyet. 20 Nisan 1999 yılında arkasında özgün eserler bırakarak Amerika’da Hakkın rahmetine kavuşur.

Ruhu şad olsun. Mekânı Cennet…

Muaz Ergü yazdı

Güncelleme Tarihi: 19 Nisan 2019, 22:09
YORUM EKLE

banner19

banner13