Mâzi, hâl ve istikbâlin kavşağında Denizli

Denizli’de geçmişin ayak izlerinden yürümek

Tarihî geçmişi milattan önce üç binli yıllara dayanan Denizli, eşsiz güzellikleriyle güzel ülkemizin şirin bir diyarıdır. Demografik açıdan bakarsak Ege Bölgesi’nin İzmir’den sonra en büyük insan potansiyeline sahip değme incisidir Denizli. Bir sanayi, ihracat ve ticaret merkezi olduğu kadar da turizm şehridir burası. Akdağ’ın kuzey yamaçlarının eteklerinden hayata her daim gülümseyen Denizli, nice doyumsuz güzellikleri içinde barındırmaktadır. Burada geçmişin ayak izlerini bütün haşmetiyle takip etmek mümkün. Denizli’de mâzi, hâl ve istikbalin eşsiz uyumu gönülleri hoş eyler. Bir eksiği deniz olan, onu da adında taşıyan Denizli, keşfedilmeyi bekleyen gizemli dünyasıyla ziyaretçilerini bekliyor.

Tarihle hemhâl olmuş, adeta aynileşmiş müstesna bir şehirdir Denizli.  İhtişamlı medeniyetler durağıdır burası. Tarih boyunca nice uygarlıklara ev sahipliği yapmış bu bereketli, hareketli ve hararetli topraklar... Denizli; benzerlerinden farklı, özel ve güzel bir şehirdir. Giyim ve dokuma sektöründe dünyayla yarışan Denizli, tekstilin başkenti sayılır.

Ege’nin mütebessim yüzüdür Denizli

Yaşama dört elle tutunmaya çalışan gayretli insanların diyarıdır Denizli.  Bir ekene bin verir bereket fışkıran bu mümbit topraklar. Emsalsiz güzellikleriyle ve müstesna özellikleriyle adından sıkça söz ettiren ve hoyrat zamana direnen Denizli’nin Acıpayam, Babadağ, Baklan, Bekilli, Beyağaç, Bozkurt, Buldan, Çal, Çameli, Çardak, Çivril, Güney, Honaz, Kale, Merkezefendi, Pamukkale, Sarayköy, Serinhisar ve Tavas adıyla 19 ilçesi mevcuttur. Bunlardan hangisine giderseniz gidin orada Ege’nin o gülümseyen güzel yüzünü görürsünüz. Denizli’de her ilçe farklı bir yanıyla fark atar bir diğerine. Dostluğun, iyi niyetin ve gönül aydınlığının ruhumuzu ferahlatan yansımalarını görürsünüz insanların tertemiz yüzünde.

Halkın söyleyişiyle suyu, kızı ve horozuyla ünlüdür Denizli. Su dedik de… Denizli aynı zamanda bir sağlık turizmi şehri olma özelliği taşımaktadır. Şehrin değişik ilçelerinde onlarca termal tesis bulunmaktadır. Karahayıt’ta kaynağından 58 derece sıcaklıkta çıkan şifalı termal suyu, ziyaretçilerine dört mevsim sağlıklı bir yaşam vaat etmektedir.

Bir doğa harikası: Pamukkale

Dünyada eşi benzeri bulunmayan bir doğa harikasıdır Ege’nin bembeyaz incisi Pamukkale. Hemen her şehrin bir simgesi vardır. Denizli’nin simgesi de UNESCO’nun dünya kültür mirası listesinde yer alan, bembeyaz gelinlik giymiş masum bir kızı andıran Pamukkale’dir. Yine bu eşsiz coğrafyada adeta zamanın mührü gibi duran Hierapolis, Laodikeia, Thriepolis antik kentleri gezilmeye ve görülmeye değer tarihî kalıntılardır.

Zaman içerisinde kaynak sularının kirecinden oluşan Pamukkale, parlak beyaz rengiyle gözlere ve gönüllere bayram neşesi sunmaktadır. Burası ülkemizin en çok yerli ve yabancı turist çeken bir cazibe merkezidir. Bu yönüyle Türk(iye) turizminin demirbaşlarındandır. Ülkemizi tanıtan filmlerde ve fotoğraflarda başat rolde hep onu görürüz.

Güneşin doğduğu ve battığı gizemli şafak ve gurub vakitlerinde görmeli, tabiata giydirilmiş bir gelinliği andıran, o bembeyaz travertenleri. Bu doğa harikasının yanı başında yer alan Hierapolis Antik Kenti, tabiatın koynunda uyuyan bu doğal mirasla insan elinden çıkan kadim şaheserlerin uyumunu gözler önüne seriyor. Pamuk balyalarını andıran bu travertenler gözlere seyir zevki vermesinin yanında kalp, romatizma, göz ve deri rahatsızlıklarına da şifa sunmaktadır. Bembeyaz travertenlerin ışıltısı, bakan gözleri ve güzele susayan gönülleri doyurmaktadır. Burası adeta bir açıkhava müzesi görünümündedir.

Hierapolis Antik Kenti

Denizli’ye yirmi kilometre uzaklıktaki Hierapolis Antik Kenti, dünya kültür mirasının zamana direnen yüz aklarından biri sayılır. Burası kutsal şehir (holy city) olarak da kabul edilir. Hierapolis “cennetin kapısı” olarak sayıldığı için buraya gömülmek faniler için bir ayrıcalık olarak görülmüştür. Onun için burası bir mezarlar şehri (nekropol)dir.  Öte yandan Hierapolis antik tiyatrosunun sahnesi günümüze gelebilmiş ender tarihî yapılardan birisidir.

Tarihin ayak izlerini sürebileceğiniz Laodikya, Denizli’nin kadim yerlerinin adı zikredilmeye değer olanlarından bir başkasıdır. Bir kısım Roma krallarının elbiselerinin burada dikildiği rivayet edilir. Laodikya Kilisesi, İncil’de adı geçen yedi büyük kiliseden biridir. Apollonia Salbace, Colossai, Dionysopolis, Attuda, Eumenia, Herakleia Salbace, Sebastopolis, Tabea, Tropezopolis, Tripolis, Apollon Lermonos tapınakları Denizli’yi adeta bir inanç turizmi merkezine dönüştürmüştür. Buraların ziyaretçileri hiç eksik olmaz.

Uzun öter Denizli’nin horozu

Denizli horozu şahsına münhasır özellikleri olan ender hayvanlardan biridir. Bu yüzden horoz deyince Denizli, Denizli deyince de horoz akla gelir. Türkiye’nin nadir yerli ırklarından biri olan Denizli horozu kentin simgesi haline gelmiş, şehirle özdeşleşmiştir. Şehrin birçok yerinde bu yerli ırkın birbirinden güzel heykelleriyle karşılaşabilirsiniz.

Denizli horozu, bu güzel şehrin adeta maskotu olmuştur. Denizli Belediyesinin, Denizli Valiliğinin, şehrin futbol takımının logosunda hep bu sevimli hayvanın resmini görürsünüz. Denizli horozu yöreye ait türkü, şarkı ve manilere de bir figür olarak girmiştir.

Bu horozların en büyük özelliği, uzun ve ahenkli ötmeleridir. Öyle ki olgun bir Denizli horozu 25-30 saniye aralıksız ötebilmektedir. Bu horozların en uzun öteni en makbulüdür. Dünyadaki cinsler içerisinde hiçbir horoz Denizli horozu kadar uzun soluklu ötemez. 

Denizli horozunun rengi, yapısı, sakalı ve gagası farklıdır. Pekmezkefi, demirkırı, pamukkırı ve alhoroz diye adlandırılan türleri vardır. Görsel açıdan en çok pekmezkefi beğenilmektedir. Antik dönem kabartmalarındaki horoz figürleri Denizli horozunun tarihî gelişimini öne almaktadır. Hiçbir saat bize güneşin doğduğunu Denizli horozları kadar etkili haber veremez. “Her horoz kendi kümesinde öter/Denizli Horozu ise her yerde öter” sözü bu horozların asaletini ifade etmesi bakımından kulak ardı edilmemesi gereken bir sözdür.

Denizli bir değerler manzumesidir.

Denizli, maviden yeşile uzanan büyülü renkler cümbüşüdür. Siz hele badem çiçeklerinin açtığı zamanları bir görün Denizli’de; etraf pembenin saltanatını gönül aynamıza adeta nakşeder. Işıklı Gölü’nde masmavi sulara gülümseyen güneş, günün yorgunluğuyla bulutların arkasına çekilir. Güneşi gibi, geceyi aydınlatan mehtabı da şiir gibidir Denizli’nin.

Ören yerleri bakımından ülkemizin parmakla gösterilen şirin diyarlarından biri olan Denizli’de İslamî eserler de az değildir. Arasta, Un Pazarı, Hacıbaki, Hatipoğlu, Delikliçınar, Yazır Çarşı,Yukarı, Belenardıç, Kocaköy(Şalvan),  Emirhisar Dedeköy, Güney Dere, Sultan Murat, Cevherpaşa, Boğaziçi Camileri şehrin manevi gücüne delildir. Öte yandan Yatağan Baba, Fatma Hanım, Hüsamettin Bey, Yediler İlbadı, Beycesultan, Büyük Tekke, Abdi Bey Sultan, Üçler, Ahi Sinan, Irlıganlı Şaban Dede, Hüseyin Hulusi Efendi, Er Dinlendi, Ahmet Dede, Habip-Acem Türbeleri de değişik zamanlarda ziyaret edilen saygın dinî mekânlardır.

Kanunî döneminin ünlü âlimlerinden Merkez Efendi, Denizli’nin Türk yurdu haline gelmesini sağlayanlardan büyük komutan Servergazi, bilgin ve şair Nakiboğlu, Osmanlı dönemi devlet adamlarından Yedi Sekiz Hasan Paşa, UNESCO’nun “Yaşayan İnsan Hazinesi” olarak seçtiği Hayri Dev, Ressam İbrahim Çallı, Doktor Behçet Uz, besteci Selahaddin Pınar, sanatçı Özay Gönlüm, tiyatrocu Tekin Akmansoy, yönetmen Osman Sınav, oyuncu Bulut Aras gibi isimler nüfus kâğıdında doğum yeri Denizli yazan önemli kişilerdir.

Ülkemizin lezzet duraklarından biri olan Denizli, zengin mutfağıyla nice doyumsuz damak tadını içinde barındırmaktadır. Çaput aşı, yoğurtlu patlıcan gömmesi tadılması gereken lezzetlerdir. Bunun yanında sıyırma, sura, kaçamak ve gındıra çorbası bu yörenin mutfağına renk katmaktadır. Eti vazgeçilmez görenler için Denizli fırın kebabının ayrı bir yeri vardır.

Denizli; kar beyaz Pamukkale’si, kaplıcaları, antik kentleri, şelaleleri, kanyonları, dağları, gölleri, yaylaları ve mağaralarıyla; rafting, kaya tırmanışı ve yamaç paraşütü gibi doğa sporlarıyla dört mevsim, 12 ay, 365 gün boyunca ülke turizminin hizmetindedir.

YORUM EKLE

banner26