banner17

Salome gelsin, kelleni koparsın!

Sofyalı Bali Efendi nefsin mertebelerini ne güzel anlatıyor. Küçük bir kitaptaki çarpıcı hakikatlere ulaşmak isteyen dikkatle okusun bu kitabı..

Salome gelsin, kelleni koparsın!

Sofyalı Bali Efendi. Usturumca’da doğmuş. Halvetiyye’ye intisab etmiş. Şeyh-i Ekber’in Füsus’una Arapça bir şerh yazmış. Kanuni Sultan Süleyman’ın iltifatını kazanmış ve bu yüzden onun bazı seferlerine katılmış. Kaza ve kader konusunda İbn Kemal’e reddiye yazacak denli kelam ilmine de vakıf.7 Makam 7 Nefes; Allah Yolunda Mertebeler Ve Nefsin Halleri - Sofyalı Balı Efendi

Yedi makamda yedi nefs

Bu âlim ve sufi zatın hayykitap’tan çıkmış bir eseri var. 7 makam 7 nefs üst başlığıyla Allah Yolunda Mertebeler ve Nefsin Halleri adıyla. Eserin orijinal ismi Atvar-ı Seb’a. 80 sayfalık asıl metinden sonra 60 sayfayı aşkın da kavramları açıklayan ve bizi başka eserlere yönlendirip karşılaştırma imkânı veren bilgilendirici notlar var.

Tasavvufla biraz ilgilenen herkesin bildiği gibi sufiler genel anlamda nefsin 7 makamı olduğunu kabul ederler. Sofyalı Bali Efendi de insanın cüzi bakımdan nihayetsiz makamlara sahip olduğunu, ancak külli durumlar itibariyle yedi makam ( tavır ) üzere olduğunu söyler.

Nefsin 7 mertebesi nelerdir?

İlk makam olan sadr makamı zulmani ahlakın kaynağı ve madenidir. Bu makamda salikin (yolda olanın) nefsine nefs-i emmare denir. İkinci makamın diğer adı kalbdir ve burada insanın nefsi, levvamedir. Üçüncüsü ruh makamıdır ve nefsin adı da mülhemedir. Dördüncü makamda nefse mutmainne denir ve bu sırrın tavrıdır. Hafi beşinci makamın ismidir. Nefs artık razıyedir. Altıncı makam olan kürside nefs bir yönüyle raziye diğer yönüyle marziyedir. Son makam olan yedincisi cem’ul-cem mertebesidir. Mutlak hafi ve sırr-ı hafi diye isimlendirilir. Nişansız olan bu makamda en yüce vuslat gerçekleşir. Gavs-ı azam veya insan-ı kâmil mertebesi.

Kureyş kavmi nefs-i emmarenin güçleridir

Sufilerin ne denli farklı ve irfani bir nazarla Kur’an kıssalarına ve tarihi gerçekliklere baktıklarına bu kısa eserde de şahit olmaktayız. Mesela her bir makamın bir güne mensup olduğu çok farklı bir şekilde saliklere anlatılır. İlk makamın günü pazartesidir ve müşrikler Hz. Muhammed aleyhine tuzak kurmak için bugün Dar’un-Nedve’de toplanmışlardı. Bundan kasıt sadrdır. Kureyş kavmi ise nefs-i emmarenin güçleridir. Muhammed (s. a. s.) ise ruhtur. Hz. Ebu Bekir ile kastedilen ruhun güçleridir.

Hz. Nuh ruhtur, gemi insanın bedenidir

Ayrıca her bir makam da bir peygambere mensuptur. Hz. Nuh’a mensup olan kalb makamında Nuh’tan kasıt ruhtur. Ki ruh nefsin güçlerini davet eder. Nefsin ruha tabi olmayan güçlerini deniz (sular ) demek olan celal sıfa(lar)ı yok eder. Gemi ise insanın bedenidir. Ruh, güçleri ile bu gemi içinde necat bulur.

Salome, Andrea Solario
(+)

Salome: Kelle kesen celal nuru

Dördüncü makam olan sırrda manevi İdris vardır. O’nu varlığı sırridir. Çünkü salikin sırrı sürekli nurdan elbiseler hazırlar ve kendisine gizleneceği bir elbise giydirirler. Bu makamın günü salıya karşılık gelir. Hz. Yahya bugünde öldürülmüştür. Bu makamda Hz. Yahya’nın varlığıyla ruh kastedilir. O’nun ölümüne sebep olan Salome’den kasıt celal nuru ve nefs-i mutmainnedir. Salikten benlik kellesi koparılmalı ki o, unsurlardan kurtulsun.

Altıncı makamda İsmail olmak

Son olarak altıncı makamın (Kürsi) perşembeye nisbet sebebine değinelim. Hz. İbrahim, Hacer anamızla bugün evlenmiştir. ‘Çünkü ruh İbrahim’dir ve nefs-i razıye olan Hacer’le birleşir. Bu birleşmeden İsmail meydana gelir. İsmail ise nübüvvet nurudur. Bundan sonra salik irşad ehli olur.’

 

 

Mustafa Nezihi Pesen 'Hayy' dedi

Güncelleme Tarihi: 22 Nisan 2016, 12:34
YORUM EKLE
YORUMLAR
b.e..
b.e.. - 8 yıl Önce

emeğinize bereket. hoş bir tanıtım olmuş.

banner8

banner19

banner20