banner17

Adana demek biraz da Ulu Cami demek

Adana sadece sıcak, pamuk, nem ve kalabalık değildir. Hele bir de şehre Ulu Cami’den baktığında…

Adana demek biraz da Ulu Cami demek

Adana Ulu Cami

Şehirleri karşılaştırırım. Bazı şehirlerin farklı bir ruhu olduğu kanısındayım. Çok yer görmüşlüğüm yok. Hataylıyım. Urfa’da okudum. Bu çevreler, işte iki elin parmaklarını geçmez, hakkında birkaç cümle kurabileceğim şehirler. İstanbul’a sanırım 2000 yılında gitmiştim ilk ve son olarak.

“Bundan bize ne be adam!” denilebilir. Beni şaşırtan bir mezar, şehirlerin ruhuyla ilgili ne kadar yanıldığımı ve daha ne kadar çok okumam gerektiğini ortaya koydu. İzah etmeye çalışayım.

Cezalar ödül olabilir, beklemek lazım

Adana’daydım geçtiğimiz pazar ve pazartesi günleri. İki günde iki ayrı sınav. İlk sınav üniversite kampüsündeydi. İkinci sınav mülakat şeklinde Ulu Cami’de yapılacaktı.

Sıramı geçirdiğim için sınava en son girme cezasıyla cezalandırılmıştım. Sağlam bir özrüm olmadığından ‘vardır bunda da bir hayır’ deyip beklemeye başladım. Sınav Ulu Cami’nin yanında, şimdi kültür merkezi olarak kullanılan medresedeydi. Ulu Cami’nin ululuğu neyse de yanındaki medrese bendeki Adana algısını epey aşındırdı. Adana deyince aklıma nedense sıcak, nem, büyüklük gibi şeyler geliyor. İnsana huzur ve serinlik veren o taş yapılar, çiçekli avlular, medrese gibi şeyler Adana ile ilgili algımın uzağında kalmış nedense hep.

Adana Ulu Cami

Ziya Paşa: Büyük şair ve Adana Valisi

Bu düşüncelerle sınav yapılan medresenin yakınlarında dolaşırken etrafı çiçeklendirilmiş, kocaman palmiye ağaçlarının bulunduğu bir parkın ortasında, Ulu Cami’nin kıble istikametinde etrafı demir parmaklıklarla çevrili yalnız bir mezar dikkati çekiyor. Mezara yaklaşınca mermer tabelada “Ziya Paşa - Ziya PaşaBüyük Şair ve Adana Valisi 1825­­ / 17.5.1880" yazısı beni epey şaşırttı. Bu Ziya Paşa acaba “Terkib-i Bend” ve “Terci-i Bend” yazarı mıydı? “Büyük şair” yazıyor ama “Adana nere Ziya Paşa nere” diye düşünüyorum.

Yalnız bir mezar yalnız bir mezar değildir

Hemen edebiyatçı bir arkadaşımı, ulaşamayınca ardından bir tarihçi arkadaşımı aradım ve cehaletim iyice ortaya çıktı. Bu Ziya Paşa ki Osmanlının son âlimlerinden, Ali Ulvi Kurucu merhumun hatıralarında sitayişle bahsettiği, Ali Ulvi Kurucu ve arkadaşlarının Mısır’da iki eserini de tetkik ederek okudukları, yine Ali Ulvi Kurucu’nun o muhteşem “Sevdim seni” şiiri gibi daha nice güzelliklerin altyapısını sağlayan uluları besleyen bir ulu insandı.

Fatihalarımı çoğaltıp etrafı daha bir dikkatle gezdim. Ulu Cami, “Büyüksaat” denilen mevkide, etrafı park olarak düzenlenmiş bir yer. Hemen solunda Ramazanoğulları Beyliği zamanında yapılan -sınavın da yapıldığı- bir medrese, buradan biraz daha güneyde Çukurova Üniversitesi’nin Kültür Evi olarak kullandığı iki katlı bir konak bulunuyor. Ziya Paşa’nın mezarı yukarda da söylediğim gibi caminin kıble tarafında, camiden elli metre kadar uzakta yalnız başına duruyor. Caminin hemen önünde yüksek bir türbenin içinde Ramazanoğlu Beyliği’nden kalma mezarlar var.

Eskilerden eskimeyen bir şeylerin fısıltısı var sanki Ulu Cami’de

Adana Ulu CamiAdana Ulu Cami

Cami, farklı mimarîsiyle dikkat çekici. Hemen önünde güvercinlerin uçuştuğu giriş kapısı gerçekten görülmeye değer. Avlunun dört kenarı revaklarla çevrili; kuzeydeki revakların altı geniş tutulmuş, son cemaat mahalli olarak kullanılıyor. Cami gerçekten insanı sarıp sarmalar özellikte.

Burada da aynı Urfa’nın Balıklıgöl çevresindeki camileri gibi, Antakya’nın Habib-i Neccar Camii gibi, Elazığ’ın kesik minareli Ulu Camisi gibi eskilerden eskimeyen bir şeylerin fısıltısı var sanki. Kim bilir buralara güzel insanların kıldığı kabul edilmiş namazların bereketi sinmiştir de bu yüzden çekici geliyordur.

Yolunuz düşerse Adana’ya Taş Köprü’den değil, bir de Ulu Cami’den bakın. Bir de güzel bir haber vereyim; duyduğum ya da tanık olduğum bazı camilerde olduğu gibi Ulu Cami’de de cumartesileri sabah namazı hatimle kılınıyor.

 

Halil Arslan, Adana’yı tekrardan sevmeye başladı

Adana Ulu Cami

Güncelleme Tarihi: 27 Mayıs 2012, 03:37
YORUM EKLE
banner8

banner19

banner20