banner17

Malezya'da şer'i hukuk 'aile'de can buluyor!

Malezya'dan Prof. Zaleha Kamaruddin Mazlumder'in konuğuydu. Söyleşide şer’î hukuk modern hukula birlite Malezya örneği üzerinden tartışıldı.

Malezya'da şer'i hukuk 'aile'de can buluyor!

 

Dünyabizim'de okuduğum etkinlik duyurusu haberinden sonra, pazar günümü şer’î hukukun modern hukukla birlikte Malezya örneği üzerinden tartışılacağı seminere ayırmanın yerinde olduğunu düşünerek Mazlumder tarafından organize edilen seminere katıldım. Programa Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi rektörü ve hukuk profesörü Zaleha Kamaruddin konuşmacı olarak katıldı. Kamaruddin, eğitimini karşılaştırmalı hukuk üzerine yoğunlaştırırken aile hukuku, kadın ve çocuk hakları üzerine de çokça araştırma yapan bir rektör.Zaleha Kamaruddin

Malezya’da şeriat ile yönetilme süreci nasıl işliyor?

Söyleşide Mazlumder bünyesinden müzakereciler Av. İ. Şadi Çarsancaklı ve Av. M. Bülent Deniz, Malezya'da şu anda özel hukuk alanında uygulanan şer’î hukukun işleyişi hakkında sorular yönlendirerek konuyu merak edilen noktalarda açmaya yardımcı oldular. Malezya'da şu anda yürürlükte olan hukuktan ve bu noktaya gelinene kadar nasıl süreçler yaşandığından bahseden Kamaruddin, gerçekten ilginç konulara ve uygulamalara dikkat çekti.

Kendini Müslüman olarak tanımlayan insanların dahi şeriat düzenini bilmemesi ve uygulamada olmasını istememeleri nedeniyle çalışmalar öncelikle zeminin hazırlanması üzerine yoğunlaştırılmış. Şeriat düzenlemesinin getirilebilmesi için uzun uğraşlar verilmiş aslında. Öncelikle hukuk alanında eğitim veren yeni bir üniversite açılmış ve bu fakülteden 25 yılda 10.000 mezun verilmiş. Sonrasında bu mezunlar şeriat sistemini insanlara anlatmak için çeşitli yerlerde görev almışlar ve bununla birlikte devlet düzeninde önemli noktalarda görev almaya başlamışlar. Bununla birlikte medya oldukça etkili olarak kullanılmış ve sadece bu amaca hizmet eden, İslam’ı anlatan televizyon kurulmuş. Bu süreçte ayrıca üniversite ve hükümetin birbirlerine olan güveni önemli rol oynamış.

Şer’î hukuk şimdilik sadece aile hukuku alanında uygulanıyor

Zaleha KamaruddinMalezya'da anayasanın yenilenmesi ile kanunların şer’î hukuka uyumlu şekilde çıkartılmasını da sağlayacak düzenlemeler getirilmiş ve şu anda temel olarak aile hukuku alanında şer’î kaideler uygulama alanı bulmaktaymış. Başlangıç olarak medeni hukuk alanındaki kanunların İslam'a uygun şekilde uyarlaması yapılmış ve şu anda bu haliyle uygulanıyormuş.

Konunun medeni hukuktan açılması ister istemez çok eşlilik uygulamasının nasıl olduğu merakını da beraberinde getirdi. Arabistan'da 4 eşlilik hukukî olarak mümkün, bizde ise tamamen yasakken Malezya bu konuda ara bir yol tutturmuş. Bu talebin gerçekleşmesi için hâkim kararına gerek varmış. Hakim ise kararını verirken önce yazılı bir form doldurulmasını istiyormuş; ardından adil olacağı ve maddi durumunun buna müsait olduğu beyanı gerekirken son olarak da ilk eşinin bunun için onayı gerekiyormuş. Ne kadar uygun olduğu konusunda herhangi bir fikrim yok ancak uygulama açısından dikkate değer olduğu kanısındayım. Şimdilik aile hukuku ile başlanan düzenlemeler zamanla tüm hukuk alanlarında şer’î hukukun uygulanması amacını gütmekte imiş.

"Yeni sömürü sistemi" CEDAW Sözleşmesi’nden habersiziz!

CEDAW (Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi) Sözleşmesi, uluslararası hukukta geçerliliği olan ve devletlerin kendi istekleri ile taraf oldukları sözleşmelerden. Öncelikle belirtmek gerekir ki bu sözleşmelere taraf olmak, ülkedeki mevzuatın da buradaki hükümlere uyarlanmasını gerekli kılar ve Malezya gibi Türkiye de bu sözleşmenin tarafıdır. Bunun yanında Türkiye'de yapılan anayasal düzenleme ile, uluslararası sözleşmelerin kanun hükmünde olduğu hususu ve hatta ülkemizdeki herhangi bir kanun ile taraf olunan uluslararası sözleşme arasında çelişki olduğunda uluslararası sözleşmenin esas alınacağı da akılda tutulmalıdır.Zaleha Kamaruddin

Kamaruddin'nin bu sözleşmeye bakışı, farklı bir yorum getirmesi açısından dikkate değer. Bu sözleşmelerin kadının toplumdaki yeri açısından önemli olduğunu ancak bazı düzenlemelerin kabul edilemez olduğunu vurguladı Kamaruddin. Ayrıca bunların "yeni bir sömürge sistemi" olduğunu ve bunun devletin yasamasıyla sağlandığını söyledi. Bunu temellendirirken de şimdilerde oturtmaya çalıştıkları şer’î hukuk ile uyuşmayan pek çok maddesi olduğundan bahsetti. Kadının hemcinsi ile evliliğine izin veren maddelerin Müslüman için kabul edilemez olduğunu ve bunun gibi pek çok madde ile örneklerin çoğaltılmasının mümkün olduğu üzerinde durarak, bu sözleşmenin pek çok halkı Müslüman ülke tarafından kabul edilmesine ayrıca dikkat çekti. Hükümetlerin bu sözleşmelere taraf olurken bazı maddelerden hiç haberi olmadan taraf olduğunu ise özellikle vurguladı.

Modern ceza kanunları şer’î hukuk ile nasıl örtüştürülecek?

Malezya'da çok hukukluluk sistemi tercih edilmemiş. Yeni kanunî düzenlemeler sonucunda kendiliğinden şer’î hukukun ve uygulanmakta olan hukukun yürürlükte olduğu ikili bir alan oluşmuş. Ceza hukukunda ise şer’î düzenlemeler henüz yapılmamış. Bu nedenle şahsi olarak merak ettiğim şer’î hukukun modern ceza hukuku kanunlarına uyarlanmasının nasıl olacağı konusundan bahsedilemedi.

Gün geçtikçe yeni suç tiplerinin ceza hukuku açısından tanımlanması (özellikle bilişim suçları) ve bunların şer’î hukuktaki yorumu, cezaevi uygulamasının modern hukukta da çok başarılı olmaması ve çözüm üretmemesiyle de bağlantılı olarak İslam’ın bu konuya bakışı gibi konularda bilgi sahibi olma hevesim başka bir programa kalmış olsa da bizden uygulama açısından oldukça farklı olan Malezya deneyimi dikkate değer ve üzerinde çalışılabilecek alanlardan…

 

Şehbal Erenay haber verdi

Güncelleme Tarihi: 20 Haziran 2012, 14:03
YORUM EKLE
YORUMLAR
Adil Gürlek
Adil Gürlek - 6 yıl Önce

Pardon, yanlışa gitmeyelim, yanlışta buluşmayalım. Şer'i Hukuk'un uygulandığı söylenen Malezya'nın son iki yüzyıllık tarihini, İngiliz varlığıyla birlikte, bilmeden, şer'i hükümleri ne kadar uyguluyoruz sorusuna cavap verilemez. Şer'i hukuk 'aile hukuku'ndan mı ibarettiri de bir kenara koyarak. Bunu kimi Malezyalı akademisyenler tartışıyorlar. Ancak sesleri pek fazla çıkmıyor. Modernleşme kulvarında ciddi 'katkıları' olan bir ülke olarak Malezya'yı doğru değerlendirmek lazım.Vesselam.

banner8

banner19

banner20