Kırım'da Gaspıralı İsmail Bey Müzesi (Video Haber)

"Dilde, işde ve fikirde birlik" şiarıyla Türk Dünyası'nda derin izler bırakan Gaspıralı İsmail Bey'in Kırım'daki evi müzeye dönüştürülmüş durumda.

Kırım'da Gaspıralı İsmail Bey Müzesi (Video Haber)

 

İsmail Gaspıralı, Çarlık Rusya'sında Türk ve İslâm toplumlarının eğitim ve kültür reformuna ihtiyaç duyduğu yönündeki fikirlerini 1883 yılında kurduğu "Tercüman" adlı gazete vasıtasıyla bütün Türk Dünyasına ulaştırdı. Birçok Türk lehçesinde basılan gazete, çok geniş bir coğrafyada yankı bulurken, Gaspıralı'nın "dilde, fikirde, işte birlik" şiarı Anadolu dâhil, pek çok bölgedeki uyanış hareketlerini tetikleyerek, Türk halklarını birbirine yaklaştırdı.

"Geri kalmışlığımızın tek nedeni cehaletimizdir" diyen Gaspıralı İsmail Bey'in Bahçesaray'da 35 yıl boyunca çıkardığı, Tercüman Gazetesi'nin matbaa binası, bugün "İsmail Gaspıralı Anı Evi" olarak hizmet veriyor. Müze müdür yardımcısı Elmira Abibullayeva "Tercüman Gazetesi'nin 1883 yılındaki ilk baskıdan, 1918 yılına kadar basılan tüm sayıları bu müzede muhafaza ediliyordu. 1940 - 1941 yılında KGB vekilleri nüshalara el koyduktan sonra müzede yalnızca bir nüsha kalırken, gazetenin diğer nüshaları ise St. Petersburg'daki Milli Kütüphane ve Süleymaniye Kütüphanesi'nde bulunuyor" dedi.

Eşyaların çoğu kayıp

1944'te Kırım Türkleri'nin sürülmesinin ardından matbaa binasına yerleştirilen Rus asıllı aileler, Kırım Derneği Genel Merkezi tarafından satın alınan yeni evlere nakledildikten sonra, geniş bir restorasyon çalışmasının ardından hizmete açılan müzede, bugün İsmail Gaspıralı'ya ait az sayıda eşya bulunuyor.

1920 yılında Gaspıralı'nın arkadaşları tarafından açılan müzedeki eşyalar, 1932 yılından itibaren kaybolmaya başlıyor. Türkleri birliğe çağıran "dilde, fikirde, işte birlik" sloganı sebebiyle İsmail Bey'i 'Pantürkist' olarak nitelendiren Sovyet rejiminin müzeyi kapattığı iddia edilirken, kendisine ait 800'den fazla el yazması kitaptan şu an yalnızca bir kaçı müzede mevcut.

 

İrem Şahin bildirdi

Güncelleme Tarihi: 23 Mayıs 2013, 15:09
banner25
YORUM EKLE

banner19

banner13