banner17

Erbilliler geleneklerine sıkı sıkıya bağlı (video)

Erbilli yazar Osman Müftü, 6000 yıllık Erbil Kalesi çevresinde yaşayan insanlar arasında dini veya etnik kimlikten çok ‘Kaleli’ kimliğinin baskın olduğunu kaydetti.

Erbilliler geleneklerine sıkı sıkıya bağlı (video)

Erbil Kalesi 6 bin yılı aşan tarihi ile Irak'taki Kürt bölgesinin en önemli tarihi eserlerinden biri. 10 yıl öncesine kadar da kalenin içindeki mahalle ikamete açıktı ve şehrin nabzı burada atıyordu.

Şimdilerde restorasyon için kapalı olan Erbil Kalesi içindeki yaşamın tanıklarından biri de yazar Osman Müftü. Müftü, kaleyi şu şekilde anlattı: “Erbil dünyanın en eski kentlerinden biri. Bu yüzden UNESCO mirası listesine de girdi kalesi ile. Erbilliler için kale çok önemli. Ben burada doğdum. Kapıları gece kapanır, sabah açılırdı. İçinde yaşayanlar, farklı fikirleri olmasına rağmen bir aile gibiydi. Zengin fakir, sanatçı siyasetçi, her kesimden insan yaşardı.”

Kalenin insanları birleştiren bir simge olduğunun altını çizen Osman Müftü, kalenin merkezindeki camiyi ise yalnızca ibadethane değil, bir eğitim yuvası olarak da tanımlıyor: Müftü şunları söyledi: “Kalenin içindeki en önemli yapılardan biri elbette cami. Kale Camii’nin dini rolünden öte bir anlamı vardı. Aynı zamanda burası bir kültür, bir aydınlanma merkeziydi. İnsanların eğitim aldığı bir yerdi. Bu da Erbil Kalesi içerisinde bir hoşgörü platformu yarattı. Hıristiyan, Kürt, Türkmen, Yahudi ve Arap burada beraber yaşardı. Bu insanlar arasında dini veya etnik kimlikten çok 'Kaleli' olmak kimliği baskındı.”

Erbil'in müftü ailesi

Osman Müftü, tasavvuf, edebiyat ve tarih konusunda 10 kitabı, onlarca makalesi bulunan bir yazar. Müftü soyadı ise atalarının uğraştığı işten geliyor. Müftü soyadının geçmişinin Osmanlı padişahı 3. Ahmed’e kadar gittiğini kaydeden Osman Müftü şunları söyledi: “Erbil’deki dini danışma mevkilerinde bulunan isimler benim atalarımdı. Osmanlı padişahı 3. Ahmed döneminde, ailem bu konuma getirildi. Yani yaklaşık 310 yıl önce. Atalarım devam ettirdikleri müftülükleri boyunca azınlıkların korunmasına önem verdiler. Mesela Ainkawa mahallesindeki Hıristiyanlar 1917’de göçe zorlandılar. Benim atalarım buna izin vermediler.”

Osman Müftü’ye göre farklı kültürlerin bir arada yaşaması Erbil’in en önemli özelliği. Günümüzde DAİŞ gibi örgütlerle savaş devam etse de halkı beraber tutan en önemli etken de geçmişten gelen bu özellik.

Erbilliler geleneklerine sıkı sıkıya bağlı

Bu özelliğin Erbillilerin zihin yapısını oluşturduğunu kaydeden Osman Müftü şöyle devam etti: “Erbil’in gelenekleri bin yıllardan beri tuğla tuğla inşa edildi ve atalarımızdan bize kaldı. Özellikle İslam dininden sonra daha zengin bir kültür oluştu burada. Bu yüzden Erbil’de geleneklerin değiştirilmesi dünyanın herhangi bir şehrine göre daha zordur. Çünkü bu zengin tarih artık Erbillilerin zihin yapısına nakşedilmiştir. Bu erdemler, kolay da değişmez.”

Şimdilerde Erbil etrafında savaşlar devam etse de, yazar Osman Müftü’nün geleceğe dair umudu tam. Müftü, bu umudu çalışmalarına, üretmeye devam ederek de taze tutuyor.

 

Simla Yerlikaya haber verdi

Güncelleme Tarihi: 25 Mayıs 2015, 11:08
YORUM EKLE

banner19

banner13

banner20