Bulgaristan'da güzel bir şehir: Hasköy (video)

Türkiye sınırına yakınlığı ile bilinen şirin bir şehir Hasköy. Bugünkü kullanımıyla Haskovo. Farklı etnik yapılara ev sahipliği yapan şehirde, Osmanlı Devleti'ne ait bir çok eser bulunuyor.

Bulgaristan'da güzel bir şehir: Hasköy (video)

Türkiye ile Yunanistan sınırına yakın, Doğu Rodop etekleri ile yukarı Trakya Ovası'nın arasında yer alan Bulgaristan'ın güneyinde bir şehir Hasköy.. Şehir bugün Haskovo olarak anılıyor. Haskovo farklı etnik nüfusa ve yapılara ev sahipliği yapıyor. Zengin tarihi ile dikkat çeken şehir, farklı kültürlerin izlerini de taşıyor. Haskovo'da en dikkat çeken izlerdeyse Osmanlı imzası kendini gösteriyor.

Haskovo'nun tam merkezinde 19. asır sonlarında inşa edilmiş ve yıkılmış, 2013 yılında ise belediye ve gönüllülerin yardımıyla aslına uygun şekilde bir şekilde inşa edilmiş bir saat kulesi bulunuyor. Saat kulesini geride bırakıp Haskovo sokaklarında ilerleyince binalar arasında kalan bir kitabe dikkat çekiyor. Kitabenin sahibi 350 yıllık bir tarihe tanıklık eden Çarşı Camii. Cami, etrafına yapılmış ticari binalar ve dükkanlarla nerdeyse tamamen çevrilmiş vaziyette. Bu sebeple cami, yoldan geçenlerin gözlerinden saklı gibi duruyor.

Dünyanın en yüksek Meryem Ana Anıtı da Haskovo'da bulunuyor. 2003 yılında şehrin en yüksek tepesine kurulan anıt, 2005'de Guiness Rekorlar Kitabı'na girdi. 2009 yılından itibaren de “Bulgaristan'ın Milli Öneme Sahip 100 Turistik Yeri” listesine dahil edildi. 120 ton polimer betondan yapılan Meryem Ana Anıtı'nın yüksekliği 32.8 metre. Tepeden yükselen anıtın manzarası ziyaretçilerine eşsiz bir Haskovo seyri sunuyor.

Haskovo'da emsallerinden farklı bir diğer yapı ise Hasetlik Anıtı. Dünyada ilk ve tek olma ünvanına sahip anıt, 3 metre uzunluğa ve bir ton ağırlığa sahip. Şehre gelen turistlerin mutlaka uğradığı noktalardan olan anıt, uçmak isteyen bir adamın iki el tarafından engellenmesini tasvir ediyor.

1905'de Bulgarlara hibe edilen cami

Haskovo'daki kervansaray kalıntıları ve Mimar Sinan eseri olan cami Osmanlı mirasının en önemli kanıtı. Ancak bu eserler bugün kendi işlevini sürdürmüyor. Mimar Sinan’ın en güzel eserlerinden biri olan Haskovo Uzunca Ova’da bulunan cami, 1905 yılında kiliseye çevrildi. Bugün kapıları kilise olarak açık olsa da, yine ihtişamıyla ziyaretçilerini büyülemeye devam ediyor. 1593 yılına tarihlenen caminin, bugüne yalnızca kapısı ulaşan kervansarayın içinde inşa edildiği tahmin ediliyor. Mimar Sinan eseri caminin, 1905-1906’da Türkiye tarafından Bulgar hükümetine hibe edildiği ve ardında kiliseye çevrildiği de biliniyor.

Tarihi kaynaklara göre Koca Sinan Paşa 1592’de Macar seferi esnasında halkın isteği üzerine buraya iki kervansaray, iki hamam, cami ve imaret yaptırmış. Bu kaynaklarda şehrin adı Osmanlı döneminde kullanılan adıyla Hasköy ya da Uzuncaova olarak geçiyor. 17. asır sonunda Evliya Çelebi Haskovo'yu şöyle anlatıyor: "Sonra Harmanlı’yı geçtik ve beş saatte Uzuncaova’ya vardık. Burası Çirmen sancağının geniş ovasının ortasında bulunuyor. Burada kaleye benzeyen bir han var. Bu han, Pazarcık’takinden daha sağlam. 80 ocağı, büyük bir ahırı bulunuyor. Şehirde bir cami var.”

Haskovo’ya bağlı Tekketo köyü de tasavvuf kültürüne ait önemli bir eseri koruyor. 1507 yılı civarında, Sultan II. Bayezid Han döneminde yaptırılan Osman Baba Türbesi'nin yüksekliği 11, kubbe çapı ise 7,2 metre. Girişindeki mermer sütûnlarsa Osmanlı mimarisinin seçkin bir örneği. Evliya Çelebi, türbenin, günümüzde mevcut olmayan tekkenin merkezinde bulunduğunu yazıyor Seyahatnamesi'nde. 1976 yılında restore edilen ve ardından halkın desteğiyle yenilenen türbe iyi durumda. Türbenin tepeye bakan arka kısmındaki ocak, kiler gibi yapılar da iyi korunmuş. 1967 yılında milli kültür anıtı ilan edilen Osman Baba Türbesi, Hasköy ve civar köylerde yaşayan Müslümanlar tarafından sık sık ziyaret ediliyor.

Gençler de camiye ve dine ısındı

Haskovo şehri Bulgaristan'ın en eski camiine de ev sahipliği yapıyor. Osmanlı mirası bu yapı Eski Cami adını taşıyor. Caminin Yıldırım Bayezıd döneminde 1393 yılında inşaatına başlandığı ve 1395 yılında inşaatı tamamlanarak ibadete açıldığı biliniyor. Cami kapısı önündeki kitabe, binanın Umur Bey tarafından yaptırıldığına işaret ediyor. Eski Cami bugün de Müslümanlara hizmet vermeye devam ediyor.

20. asır başlarına kadar şehirde bulunan 4 camiden bugün sadece Eski Cami ve Çarşı Camii ibadete açık. Cami cemaati ibadetlerini özgürce yapabiliyor olmaktan memnun. Son zamanlarda gençlerin dine ısındığını söyleyen Eski Cami imamı Hacı Abdullah Mümin, şu şekilde konuştu: “On yıldır Haskovo'da Eski Cami'de imamlık görevinde bulunuyorum. Uzun yıllar sıkıntılardan sonra, Bulgaristan'a da demokrasi gelmesiyle, İslam yeniden öğrenilmeye, öğretilmeye başlandı. Gençlerimiz de, imamların da genç olduğunu gördükten sonra camileri ziyaret etmeye başladılar.”

Eski Cami'de Türkiye Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından gönderilen din görevlileri hizmet veriyor. Bugün çarşı içinde binalar ve dükkanlar arasında sıkışıp kalan Eski Cami'nin sadece minaresi görülebiliyor. Asırlara meydan okuyan Eski Cami, 1967 yılından bu yana Bulgaristan’ın Milli Kültür Anıtı statüsünde yer alıyor.

Bölgede 38 imam görev yapmakta

Bölgedeki Müslümanların ibadetlerini rahatça yerine getirmesi konusunda müftülük ayrı bir çaba harcıyor. Eski Cami mevkinde bulunan müftülüğü ziyaret ettik ve Müslümanların yaşantısını Haskovo bölge müftüsü Basri Emin Efendi'ye sorduk.

Müftülük olarak Haskovolular'a 2000 yılından bu yana hizmet verdiklerini ifade eden Hacı Basri Emin Efendi, şehirde 40 bin Müslümanın yaşadığını söyledi. Müftülük çalışanları ve din görevlileri aracılığı ile Müslümanlığın yaşanmasına dair üzerlerine düşen görevi en iyi şekilde yerine getirme gayreti içinde olduklarını ifade eden Müfütü Emin Efendi şu şekilde konuştu: “Haskovo'da özellikle iki camiden bir tanesi tarihi çok eski bir camidir. Caminin yapılış tarihi 620 sene öncesine tekabül eder. Cami hiç kapanmadan sürekli hizmet vermiştir. Bir kaç defa, ufak çaplı restore çalışması yapılmıştır. Biz de bu caminin bakımıyla ilgili proje hazırladık, en kısa zamanda aslına uygun şekilde restore etmeyi hedefliyoruz.

Bölgemizde 44 camide 38 imam görev yapmakta. İmamlarımız bulundukları yerlerde 5 vakit namaz kıldırmakla beraber, belli aralıklarla bir araya gelerek istişare toplantıları yapıyoruz. Aynı zamanda bizim çok önemsediğimiz Kur'an-ı Kerim kurslarımız var. İmamımızın olduğu her camide Kur'an-ı Kerim kursları düzenliyoruz. 350-400 çocuğumuz bu kurslara katılarak dini bilgilerini öğreniyorlar.”

 

 

 

 

Sevda Dükkancı haber verdi

Güncelleme Tarihi: 13 Ocak 2016, 10:07
YORUM EKLE

banner19