, 22 Ekim 2017
Murat Erol'un Yerliliğinde Mek n Yok

Murat Erol

1327

Murat Erol'un Yerliliğinde Mekân Yok

Murat Erol’un uzun yıllardır süren yerlilik üzerine çalışmaları 'Yerlilik Düşüncesi' kitabında bir araya geldi. Mustafa Uçurum bu kitap üzerine yazdı.

İlgili Yazılar
Erol Hece'de dunyabizim'i anlattı
Erol Hece'de dunyabizim'i anlattı!

Hece Dergisi'nin Mayıs sayısında Murat Erol dunyabizim'i anlattı.
04/05/2009 21:09
Bu Hayat Yolunda Kimi Türkü Söyler Kimi de Dedikodu
Bu Hayat Yolunda Kimi Türkü Söyler, Kimi de Dedikodu

Kazım Arslan, ismine ve kapağına bakılınca seyahat notlarından ibaret olacağını sandığınız 'Yol Bitmeden' kitabını başka bir yol ve yolculuk için önümüze koyar. Hayat bize göre uzun bir yolculuktur. Haşim Akın yazdı.
22/10/2017 08:08
Çeşitli Yayınevlerinden Yeni Çıkan Kitaplar Eylül 2017
Çeşitli Yayınevlerinden Yeni Çıkan Kitaplar / Eylül 2017

Her ay başında, sitemize hangi yayınevleri yeni çıkan kitaplarından neleri göndermişse onları toplu olarak siz okurlarımızla paylaşıyoruz. İşte Eylül-2017 döneminde Dünyabizim'e gönderilen yeni kitaplar...
01/10/2017 08:08
Çağın Ruhi ve Maddi Sorunlarına İlaç Paylaşmak
Çağın Ruhi ve Maddi Sorunlarına İlaç: Paylaşmak

'Yanı Başımız Hayat' kitabında örselenen ruhları, sevgi ve ilgi açlığı çekenleri, sanal âlemi mekân tutanları, kalabalıklar içinde yalnız kalanları çokça gören, sebeplerini de irdeleyen Mehmet Dinç, bununla da yetinmiyor ve sağlam çözümler üzerine kafa yoruyor. Esma Can yazdı.
30/09/2017 08:08
Omar Saif Ghobash tan Oğluna Dünyaya ve Gidişatına Kendini Katman
Omar Saif Ghobash’tan Oğluna: Dünyaya ve Gidişatına Kendini Katman Gerek

Birleşik Arap Emirlikleri'nin Rusya Büyükelçisi Omar Saif Ghobash'ın oğlu Seyf'e hitaben yazdığı bir dizi mektuptan oluşan 'Genç Müslümana Mektuplar' adlı kitap, günümüz gençlerine de dünyayı anlamaları için gerçekten çok büyük kolaylıklar sağlayacak bir nitelik taşıyor. Şerife Yılmaz yazdı.
16/09/2017 08:08
Halil İnalcık Batı Türk Düşmanlığından Kendini Kurtaramıyor
Halil İnalcık: Batı, Türk Düşmanlığından Kendini Kurtaramıyor

''Halil İnalcık’ın Merceğinden Tarih Bilinci'' ve ''Halil İnalcık’ın Merceğinden Osmanlı'' kitapları, üstadın görüşlerini anlamak, bazı tartışmalara yol gösterecek bilgilerini öğrenmek adına oldukça faydalı. Sedat Palut yazdı.
12/09/2017 11:11

Bazı değişmez tartışma konularımız vardır. Sık sık gündeme gelen ve üzerinde tam anlamıyla mutabık kalınamayan bu konular toplumun değişen yapısına göre de biçim değiştirir ve yeni açılımlar kazanarak gündemimizde olmayı başarır.

“Yerlilik” bu tür kavramların en önemlilerindendir. Yerli olmak, kendini yerli hissetmek özellikle toplumların kenetlenmesi düşünüldüğünde içimizde canlı kalması gereken bir temadır.

Kavram karmaşasının sıklıkla yaşandığı bir durum da vardır yerlilik düşüncesinin merkezinde. Açılımı geniş bir alan olmasından dolayı, birçok yerlilik tanımının karşımıza çıkması da kaçınılmaz oluyor.

Murat Erol,uzun yıllar yerlilik düşüncesi üzerine çalışan ve yazan bir isim. Onun yerlilik düşüncesine getirdiği açılım, aslında farklı bir bakış açısıyla bu kavramı zenginleştiren bir söylem olma özelliğine sahip.

Gazete ve dergilerde yayınlanan yerlilik üzerine deneme tarzındaki yazılarını kitaba alırken makale tarzında düzenleyerek “Yerlilik Düşüncesi” kitabını vücuda getiren Murat Erol’un bu kitabı Profil Kitap’tan okuyuculara ulaşıyor.  

Yerliliğin zamanı ve mekânı yoktur

Yerlilik dendiğinde akla gelen yerleşik olma çağrışımı Murat Erol’un Yerlilik Düşüncesi’nde kendisine yer bulamıyor. Zamansız ve mekânsız bir yerliliğin hesabını tutuyor Erol. Evrensel bir bakış açısı bu. Sınırları olmayan, millilik sınırlarına hapsedilmeyen bir fikir açılımı. Yerliliğin yanında gelenek önemli bir arka plandır. Yerliliğin gücünü aldığı bir birikimdir gelenek ama mekânın yerlilik ile bağını kurarken sınırlar çizmek Murat Erol’un desteklediği bir tavır değil. Gelenek köktür ve geçmişle bir bağı vardır geleneğin. Mekân ise yakından uzağa, geçmişten geleceğe, gelecekten geçmişe uzanan bir yapıya sahiptir.

İnsan sadece doğduğu yere olan bağını önce kendi kişisel tarihi üzerinden işler, buradaki genişleme giderek kişisel tarihi aşarak mekânın/coğrafyanın tarihine doğru evrilir. Yani vatan, giderek doğduğu, büyüdüğü ya da köklerinin olduğu yer değil, daha uzak atalarının fethettiği, uğruna savaşlara girdiği, düşmanla savaşıp kan döktüğü bir yerdir.” Murat Erol’da yerlilik, vatan olarak karşılık bulur kendine. Uçsuz bucaksız bir vatandır bu. Tarihten günümüze, günümüzden geleceğe uzanan bir vatan. Toprak parçasının vatan olması yerliliğin bir sonucudur. Yerellikten yerliliğe geçiş ve bunun vatan olarak karşılık bulması.

Yerelliğine de sahip çıkmalı insan. Çünkü yerlilik ve yerellik ortadan kalkarsa meydana gelen boşluk, insanın kendi boşluğudur. “Zaman ve mekân unsurlarının silikleştiği bir metnin, fikrin veya ideolojinin artık farklı bir mecraya yöneldiğini, kendi içindeki yerliliklerini ve yerelliklerini tasfiye ederken, bunların yerine neyi ikame ettiği ise bir muamma olarak kalacaktır. Bu yüzden kendi zamansal sürekliliği ve mekân bağlamından ayrılan insan artık yabancılaşma yolundadır, yerliliğini kaybetmektedir.”

Yerlilik Anadoluculuk değildir Erol’a göre. Eğer böyle olsaydı dar bir alana hapsedilmiş bir kavramı tarihselcilikle bile açıklamak mümkün olmayacaktı. Anadolu’yu aşmak ve en geniş coğrafyaya ulaşmak insanlığın hedefi olmalı. “Anadoluculuk bir model, bir örneklem olmaktan çok, elde kalanın korunması düşüncesinden doğan bir tür korumacılıktır."   

Tasavvuf ve yerlilik

Murat Erol yerliliği gelenekle, örfle bağdaştırırken bir taraftan da yerliliği güçlendiren tasavvuftan da bahseder. Tasavvuf ki yerlilik düşüncesinin, İslam düşüncesinin yerleşmesinde en önemli güçlerden biridir. Milletin din algısının gelişmesinde tarikatların payı oldukça fazladır. İslamlaşmak ve vatan olmak kavramlarını birlikte kullanıyor Erol. Vatan olmanın yolu İslam olmaktan geçiyor. “Anadolu'nun İslamlaşmasında ve dolayısıyla vatanlaşmasında tasavvufun rolü büyüktür. Tasavvuf hangi şubesiyle olursa olsun millete müşterek his, fikir ve güç olarak birlik olmalarını sağlamıştır.”

Yerliliği dinden ayrı düşünmek eksik başlamış bir değerlendirme olur. Geçmişten günümüze bu iki kavramın birbirinden ayrılmayacağına vurgu yapıyor Erol. İslam ve yerlilik yaşamın bir parçasıdır.

Murat Erol’un bu titiz çalışması mekân, algı ve yerlilik ile yerelliği birbirinden ayıran bir kitap olarak bu konularda kafa yoran herkesin başucu eseri olacak. Çünkü yerliliğin sadece bizim coğrafyamızda değil tüm dünya coğrafyasında doğru anlaşılmaya ihtiyacı var.

Murat Erol, Yerlilik Düşüncesi, Profil Yayınları

 

Mustafa Uçurum