En Çok Okunanlar
Son Yorumlananlar
Namaz Vakitleri
Not Defteri
Not Defteri
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Taş plaktan Hafız Kemâl dinle!
Taş plaktan Hafız Kemâl dinle!
'Mevlid'i Süleyman Çelebi yazdı, Hafız Kemâl okudu'
Güncelleme: 19:30, 21 Nisan 2009 Salı

Mevlid, zengin ve köklü mirasımızdan bugüne kadar ulaşan önemli bir merasimin adıdır. Merasimdir ama, merasim olarak da adını Süleyman Çelebi'nin Peygamber Efendimiz'e yazdığı çok önemli metinlerden (doğumu, miracı v.d.) alır. Bugüne kadar, bestelenerek, sevinçli ve kederli günlerde, pek çok mecliste okunagelmiştir. Bu geleneğin yakın tarihimizdeki en önemli sesi, asıl adı Kemalettin Gürses olan “Hafız Kemâl” 1884 yılında İstanbul'un Fatih ilçesi Şehremini semtinde dünyaya geldi. Babası deri ticaretiyle uğraşan Mehmet Agâh bey, annesi İstanbul hanımefendilerinden Feride Hanımdır. Küçük yaşlarda Hocası Hafız Halil Efendi'nin yanında Kur'an'ı hıfzetmiş. Fatih Merkez Rüştiyesi, Vefâ idadisinden sonra, babasının tıp eğitimi almasını istemesine rağmen O, Arapça ve Farsça öğrenmiş ve musiki dersleri almış. Bu arada Çanakkale Savaşına katılmış ve Tabur İmamı olarak hizmet etmiştir. İlk musiki eğitimini Kasımpaşa Küçük Piyale Camii İmamı Cemâl Efendi'den almıştır. Bestenigâr Ziya Bey, Muallim Kazım Uz, devam ettiği diğer hocalardan…

 

Hafız Kemâl, sesindeki derinlik, sadelik ve ahenk nedeniyle özellikle mevlid, kaside, gazel okuyuşuyla şöhret salmış, dönemin meşhurlarından Hafız Sami, Hafız Osman gibi çok önemli bir isim yapmıştır. Hafız Kemâl'in ilk görev yeri Tophane Camii'dir. Daha sonra aynı semtte Nüzhetiye camii ve sonrasında ömrünün sonuna kadar görevde kalacağı Süleymaniye Camii'nde baş müezzin olarak hizmet ederken görüyoruz. İstanbul Radyosu kayıtları (büyük kısmı Hafız Saadettin Kaynak'la birlikte), Colombia müzik etiketiyle çıkan taş plaklar ve Dar'ül-Elhan Heyeti üyeliği onun hayatında önemli merhalelerdir.

 

Özellikle adından söz ettirecek mevlid okuyuşuyla kulaklarda, gönüllerde yer eden Hafız Kemâl, bu ünü sayesindedir ki “Mevlid Süleyman Çelebi tarafından yazıldı, Hafız Kemâl tarafından okundu” iltifatına mazhar olmuştur. “Sesindeki lahûtilik, okuyuşundaki azamet” karşısında herkes hayran kalmış, öyle ki bir İngiliz turistin bu ses sebebiyledir ki Müslüman olduğu nakledilir.  

 

Hafız Kemâl'in evinde icra edilen meşkler

Hafız Kemâl'in evi musiki meşkleri için toplanma mekanı haline gelmiş ve meclislerde Ali Rıza Şengel, Selahattin Pınar, Kemal Batanay, Sadi Işılay, Hafız Burhan (Sesyılmaz), Sadi Hoşses gibi pek çok ünlü sima bulunmuştur. Hafız Kemâl, Mecit Sesigür, Zeki Sesli, Zeki Altın, Nusret Yeşilçay, Hüseyin Tolon gibi önemli talebeler de yetiştirmiştir. Sayısız taş plak, radyo kaydı, eser icrası gerçekleştiren Hafız Kemâl, 9 Ağustos 1939 tarihinde bir yıl boyunca çektiği hastalıktan dolayı vefat etmiştir. Mezarı Edirnekapı'dadır.  

 

 

Dostlarının dilinden Hâfız Kemâl Bey

Eşref Edip, Mehmet Akif ile Hâfız Kemal Bey'in dostluğunu anlatıyor:

 

 Üstad (Mehmet Akif), Hâfız Kemâl'i Abbas Paşa ile de tanıştırmıştı. Abbas Paşa Kemâl'in musikideki kabiliyetine, okuyuşundaki yüksek kudretine hayran olmuştu. Hele bir gece Paşanın Heybeliada'daki köşkünde Kemâl'in okuduğu mevlit, gönüllere ne büyük heyecenlar, ne ruhâni neş'eler vermişti.

 Mevlit bitip de şerbetler içilirken Paşa, Hâfız Kemâl hakkında büyük takdirler, samimi iltifatlar gösterdikten sonra Üstat'ın (Âkif'in) fikrini sordu. Üstat da:

 

-Nasıl söyleyeyim… Hâfız Kemâl okurken insan Süleymaniye Camii'ni, Sinan'ı görür gibi oluyor. O ne azamet, o ne kuvvet!

 

Paşa, Üstat'ın tavsifini o kadar beğendi ki heyecendan ayağa kalktı:

-İşte şair ruhu böyle duyar, dedi. Üstat'a iltifatlarda bulundu.

Üstat, Hâfız Kemâl'e “Kemâl Hâfız” derdi. Mevlit okurken Süleyman Çelebi'nin eserine bir şey katmadığı için onu çok takdir ederdi.”  

 

Hoca Rakım Elkutlu (1869-1948) anlatıyor:

“Hâfız Kemâl'in lâhuti sesindeki taravet ve okuyuşundaki azamet karşısında hayran kalmamak mümkün değildir. O, Kur'an, Mevlit, Ezan, İlâhi ve Durak gibi eserleri, Tecvid, Sarf ve Nahiv kaidelerine, beste ve şarkı gibi eserleri usûlüne tevfikan, gazelleri de müstesna bir edâ ile okurdu.

O bütün eserlerinde olduğu gibi gazellerde de büyük bir sanatkârdı.

Hâfız Kemâl'in yorulmak bilmeyen sesindeki tatlılık, tazelik, okuma tarzındaki müesseriyet, güfte taksimatı alanındaki anî olarak yaptığı bedii buluşlar ancak onun zâtına mahsus bir Allah lütfudur.” 
 

Kalan Müzikten önemli bir arşiv çalışması

Büyük sanatkâr, Din Adamı Hafız Kemâl'in hatırasına “Vasfını bu resme tertib ettiler” isminde, önemli bir çalışma yayınlandı. Kitap/CD formatında hazırlanan eser Cemal Ünlü imzasını taşıyor. Hafız Kemâl'in kızı Vecihe Bilge ile ilk defa yapılan söyleşi, fotoğraflar ve taş plak kayıtları önemli bir arşiv malzemesi niteliğinde… Kitapçıkta Mehmet Akif Ersoy, Burhaneddin Ökte, Hafız Ali Rıza Sağman, Hafız Yaşar Okur, Hoca Rakım Elkutlu, Sadi Hoşses, Burhan Felek'in gibi pek çok ismin, Hafız Kemâl hakkında söyledikleri de yer alıyor Biz de “Allah adın zikredelim evvela” deyip Hafız Kemâl'in Mevlid meclisine iştirak ediyoruz.

 

Kâmil BÜYÜKER yazdı


  • Google'a kaydet
  • digg'e kaydet
  • delicious'a kaydet
  • FriendFeed'de paylas
  • facebook'ta paylas
  • Haberi Paylaş
  • Yazdır
  • Arkadaşıma Gönder
YORUMLAR
hafız kemalin mevlut pilakları colonbiya pilak
savaş demirbozan
colombiya pilak olarak albüm bende var ilgilenen tel verecem hafız kemalin mevludi şehir tel 0533 258 58 48
25/05/2012, 10:31
Bir kısmı var
Mustafa UĞURLU
Arkadaşım dediğin tarzda çalışmaları sağolsun Kalan Müzik başarıyla yerine getiriyor. kalan müzik arşiv bölümüne bak belki istediğin kişilerin albümleri hazırlanmıştır.
28/08/2009, 17:33
acaba mümkünmü?
musa vrlk
etkileyici bi araştırma.ben diyorumki,acaba bu üstadların okudukları mevlüt bahr'leri,ilahiler,kasideler,bilhassa kur'anı kerimden aşr'ı şerifler taş plaklardan filan derlenip cd'ye aktarılıp insanların istifadesine sunulsa.acaba mümkünatı yokmu ????
09/05/2009, 14:50
ANKET

Çizdiğiniz bir 'mahalle' resminde ilk ne yer alır?

Anket sonuçlarını görmek için tıklayınız...
Anket sonuçları getiriliyor. Bekleyiniz...

dunyabizim.com on Facebook
TAMAM