Modern dünya, durmadan yeni kavramlar ve kelimeler türetiyor. Elbette bunlar ihtiyaca binaen ortaya çıkan şeyler. İnsanlar düşünüyor, ortaya yeni fikirler koyuyor, bu yeni fikirleri de yeni kavramlarla ifade ediyorlar. Gündelik hayatta sık sık duyduğumuz, bilinçli ya da bilinçsiz olarak kullandığımız pek çok kavram aslında bize uzak ve yabancı. Rasim Özdenören, Kafa Karıştıran Kelimeler’de bu kelime ve kavramların bir Müslüman için ne anlam ifade ettiğini, bu kavramlara nasıl yaklaşmamız gerektiğini anlatıyor.

Özdenören bu kitapta pozitivizm, akılcılık, hümanizm, bilim, gelenek, özgürlük, hicret, laiklik, teokrasi, irfan gibi birçok kavram ve kelimeyi “Müslümanca” bir bakış açısı ile değerlendiriyor. Rasim Özdenören’in bu kitaptaki her değerlendirmesine katılmasam da yerinde tespitler ve doğru örnekler yer alıyor kitapta. Bu bakımdan oldukça “zihin açan” bir kitap Kafa Karıştıran Kelimeler. Okuru düşünmeye, muhakeme etmeye zorluyor.

Elbette yıllarca tartışılmış olan, böyle geniş meselelerin 180 sayfalık bir kitapta derinlemesine ele alınmasını bekleyemeyiz. Özdenören de kitapta bazı meseleleri kısa kestiğini söylüyor zaten. Ancak yine de bir kapı aralıyor bu kitap. Belki de her kitabın yapması gerekeni yapıyor aslında: Bir kapı aralıyor ve sizi oradan düşünmeye sevk ediyor.

İslâm akılcı bir din mi?

Kitapta bugün pek çoğumuzun fark etmeden kullandığı, doğruluğundan neredeyse hiç şüphe etmediği kavramlara değiniliyor. Bunlardan biri de İslam ve akılcılık meselesi. Gündelik hayatta çok sık yan yana gördüğümüz kelimeler bunlar. Özdenören’in kitapta söylediği gibi İslâm'ın akla uygun oluşu çok defa “akılcı” sıfatı ile ifade ediliyor. Oysa bilindiği üzere akılcılık bilginin akıl yoluyla elde edilebileceğini savunan müstakil bir görüş… Öyle ki bu görüş, aklın, mantık yürütmenin yanılabildiği görüldüğünden yerini çok zaman önce bilginin kaynağının deney olduğu görüşüne bırakmıştı. Ancak bugün dikkatsizlik ya da öğrenilmişlik sebebi ile İslâm’ın akılcı bir din olduğunu söyleyebiliyoruz.

Kafa Karıştıran Kelimeler, bu gibi dikkatimizi çekmeyen hususlara açıklık getiriyor. Dilin, dolayısı ile kelimelerin ve kavramların düşüncelerimizi şekillendirme gücüne sahip olduğunu hatırlarsak, kitabın değerini daha da iyi anlayacağımız kanaatindeyim.

Görkem Evci dikkat çekti